عنوان
بررسي غلظت فلزات سنگين آب شرب شهر سنندج و ارزيابي خطرات بالقوه بهداشتي آن
نويسنده اصلي
لطفي هرسيني، سهيلا
محل تحصيل
دانشگاه علوم پزشكي كردستان
رشته تحصيلي
بهداشت محيط
چكيده
آب آشاميدني بايد عاري از هرگونه آلودگي شيميايي و ميكروبي باشد. يكي از آلاينده¬هاي مهم در آب آشاميدني فلزات سنگين است كه ميتواند براي سلامت مصرفكنندگان بسيار مخاطرهآميز باشد. اين مطالعه با هدف تعيين سطح فلزات سنگين در آب آشاميدني شهر سنندج و ارزيابي خطرات بهداشتي آنها براي مصارف شرب شهروندان در اين شهر انجام گرديد.
بدين منظور تعداد57 نمونه آب از 57 نقطه مختلف شبكه توزيع آب شرب در شهر سنندج جمعآوري گرديد. غلظت چندين فلز سنگين از جمله اآلومينيوم، آرسنيك، كادميوم، مس، كروم، آهن،سرب و غيره، در نمونههاي بهدستآمده از طريق روش inductively coupled plasma optical emission spectroscopy (HG-ICP/OES) مورد آناليز قرار گرفت و با مقادير مجاز تعيينشده توسط موسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران (استاندارد 1053) و نيز استاندارد سازمان جهاني بهداشت (WHO) مقايسه شد. مقادير شاخص خطر و ريسك مازاد سرطان در دو گروه سني بزرگسالان و كودكان بر مبناي متغيرهاي ورودي شامل غلظت آلاينده، ميزان مصرف سرانه آب، وزن بدن، دوز مرجع با استفاده از نرمافزارهاي SPSS و Excel و تكنيك مونتكارلو تعيين و شبيهسازي گرديد.
نتايج حاصل از اين پژوهش نشان داد در ميان فلزات سنگين موردبررسي غلظت هيچيك از آنها از مقادير مجاز تعيينشده فراتر نرفتند و همگي در محدوده استاندارد قرار داشتند. شاخص خطر سلامتي غير سرطانزايي كل (THQ) در ميان كودكان و بزرگسالان در 9/34 درصد از نقاط موردبررسي بيشتر از حد تعيينشده (HQ>1) به دست آمد. همچنين ريسك مازاد سرطاني (ELCR) در فلزات موردبررسي براي هردو گروه سني در محدوده مجاز (6-10-4-10) قرار داشت. در بررسي احتمالي ريسك سرطانزايي فلزات سنگين در percentile برابر 5% بيشترين ميزان خطر سرطانزايي براي كودكان و بزرگسالان مربوط به فلز كادميوم (4-10× 41/6 و 6-10× 35/8) بود. علاوه بر اين بيشترين مقدار سرطانزايي در percentile برابر 95% نيز در دو گروه سني كودكان و بزرگسالان به فلز كادميوم (5-10× 73/1 و 4-10× 74/2) نسبت داده شد.
بر اساس يافتههاي تحقيق ميتوان نتيجهگيري نمود كه غلظت فلزات سنگين موردبررسي در آب شبكه توزيع شهر سنندج در محدوده استاندارد ملي و بينالمللي بوده، اما در برخي نقاط در معرض خطر غير سرطانزايي براي مصرفكنندگان قرار دارد، كه نيازمند بررسيهاي بيشتر و پيگيريهاي دقيقتر ميباشد.
واژگان كليدي: فلزات سنگين؛ ريسك غير سرطانزايي؛ ريسك سرطانزايي؛ مونتكارلو؛ آب آشاميدني
شماره ركورد
81870
شهر محل تحصيل
دانشگاه علوم پزشكي كردستان
گرايش رشته تحصيلي
بهداشت محيط
دانشكده
بهداشت
دانشگاه
دانشگاه علوم پزشکي کردستان
استاد راهنما
رضا رضايي