ارزيابي ميزان آسيب پذيري منابع آب زيرزميني با استفاده از مدل DRASTIC (مطالعه موردي: حوضه نكارود در استان مازندران)

علوم و مهندسي محيط زيست گرايش ارزيابي و آمايش سرزمين

10/7/2018 12:00:00 AM

آب‌هاي زيرزميني يكي از منابع مهم تأمين آب شرب و كشاورزي در مناطق شمالي كشور بشمار مي¬آيند. با توجه به روند افزايش جمعيت و روند افزايش تقاضا براي محصولات كشاورزي مخصوصاً برنج در نواحي شمالي كشور ميزان بهره¬برداري از منابع آب زيرزميني در يك دهه گذشته روند صعودي به خود گرفته-است. بنابراين ارزيابي آلودگي منابع آب زيرزميني در حوزه¬ي آبخيز داراي اهميت بالايي مي¬باشد. هدف از اين تحقيق بررسي آسيب¬پذيري آبخوان حوزه آبخيزنكارود بوده و هدف اصلي مشخص كردن منطقه با خطر ريسك بالا و انتخاب مناسب‌ترين مدل از بين دو مدل DRASTIC و SINTACS مي¬باشد. اين دو مدل براي ارزيابي پتانسيل الودگي آب زيرزميني نياز به داده¬هاي هفت پارامتر عمق، تغذيه خالص، محيط آبخوان، خاك، توپوگرافي، تاثير منطقه غير اشباع و هدايت هيدوليكي مي¬¬باشند كه هر يك وزن بخصوصي به خود مي¬گيرد. سپس با روش همپوشاني لايه¬ها در محيط GIS باهم ادغام و درنهايت نقشه ريسك در منطقه تهيه شد. مقدار تغييرات پارامترهاي كيفي منابع آب با روش زمين¬آماري كريجينگ پهنه¬بندي شده و تغييرات عناصر در منطقه نشان داده¬شد. براي رسيدن به نتيجه مطلوب از همبستگي بين شاخص نهايي درستيك و سينتكس با تغييرات نيترات، PH و EC نيز استفاده شد. مقدار همبستگي بين مدل درستيك با نيترات، PH و EC به ترتيب 610/0، 254/0 و 277/0 بدست آمد. براي PH و EC مقدار همبستگي منفي شد كه نتيجه معكوسي نسبت به نيترات داشته¬است. ولي چون نيترات يكي از عوامل آلوده‌كننده منابع آب است اين ماده به‌عنوان عامل اصلي انتخاب شده¬است. درنهايت با همبستگي هريك از پارامترها با مواد و پارامترهاي ذكر شده، مشخص شد كه مدل درستيك براي ارزيابي پتانسيل آلودگي مناسب¬تر از روش سينتكس است.

76297

دانشگاه اردکان

مروتي مريم Morovati Maryam , پناهنده مريم Panahandeh Maryam