بررسي اثر تنش شوري و قارچ مايكوريزا بر برخي ويژگي هاي مورفولوژيك و فيزيولوژيك سه ژنوتيپ زنبق آلماني (Iris germanica)

علوم و مهندسي باغباني گرايش درختان ميوه

10/7/2019 12:00:00 AM

زنبق (Iris spp.) يكي از گياهان زينتي و دارويي مهم از خانواده زنبق مي¬باشد. شوري پس از خشكي از مهم¬ترين تنش¬هاي محيطي در سطح جهان و از جمله ايران است. كاربرد ﻗﺎرچ¬ﻫﺎي ﻣﻴﻜﻮرﻳﺰا از راﻫﻜﺎر¬ﻫﺎي ﻣﻨﺎﺳﺐ در ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻛﺸﺎورزي ﭘﺎﻳﺪار جهت مبارزه با شوري ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ. تحقيق حاضر با هدف بررسي قارچ مايكوريزا بر برخي خصوصيات مورفوفيزيولوژيك سه ژنوتيپ زنبق آلماني تحت تنش شوري صورت گرفت. آزمايش به صورت فاكتوريل در قالب طرح كاملا" تصادفي با سه تكرار اجرا گرديد. تيمار¬ها شامل چهار سطح شوري (1، 4، 8 و 12 دسي¬زيمنس بر متر)، سه سطح قارچ مايكوريزا (0، 30 و 50 ¬گرم در گلدان) و سه ژنوتيپ اميدبخش زنبق (OPRC122، OPRC125، OPRCS54) بودند. در اين آزمايش گلدان¬هايي كه بدون قارچ و بدون شوري بودند، به عنوان شاهد در نظر گرفته شدند. با افزايش سطح شوري، وزن تر برگ و ريشه، طول ريشه، پتاسيم، كلروفيل a، b و كل به¬طور معني¬داري در هر سه ژنوتيپ مورد بررسي كاهش و ميزان سديم، فعاليت پروتئين، آنزيم كاتالاز و پراكسيداز افزايش پيدا كرد. در هر سه ژنوتيپ مورد بررسي استفاده از قارچ مايكوريزا منجر به افزايش طول ريشه، وزن تر و خشك برگ و كلروفيل a و b شد. بيشترين طول ريشه (66/32 سانتي¬متر) و ميزان كلروفيل b (77/0 ميلي¬گرم در گرم)، در ژنوتيپ OPRCS54، شوري 1 دسي¬زيمنس بر متر و تيمار 50 گرم قارچ مايكوريزا در گلدان حاصل شد. بيشترين وزن تر ريشه (28/82 گرم) و كلروفيل a (53/0 ميلي¬گرم در گرم) و كمترين مقدار سديم (39/0 درصد) در ژنوتيپ OPRC122، شوري 1 دسي¬زيمنس بر متر و تيمار 50 گرم قارچ مايكوريزا در گلدان حاصل شد. بيشترين ميزان كلروفيل كل (90/0 ميلي¬گرم در گرم)، در رقم OPRC122، شوري 1 دسي¬زيمنس بر متر و تيمار 30 گرم قارچ مايكوريزا در گلدان حاصل شد. بيشترين ميزان پروتئين (mg.g-1 fw 69) در ژنوتيپ OPRC122، شوري 12 دسي¬زيمنس بر متر و كاربرد 30 گرم در گلدان قارچ مايكوريزا به¬دست آمد. بر اساس نتايج بيش¬ترين ميزان فسفر (86/0 %) در ژنوتيپ OPRC125و كم¬ترين ميزان آن (25/0 و 39/0 درصد) در ژنوتيپ OPRC122و OPRCS54 به دست آمد. بيشترين ميزان سديم (56/4 درصد) در ژنوتيپ OPRCS54 و شوري 12 دسي¬زيمنس بر متر حاصل شد. بيشترين ميزان پتاسيم (98/3 درصد) در ژنوتيپ OPRCS54، شوري 1 دسي¬زيمنس بر متر و تيمار 30 گرم در گلدان قارچ مايكوريزا حاصل شد. بر اساس نتايج به¬دست آمده از اين پژوهش با افزودن قارچ مايكوريزا به بستر كشت گياه، توانايي تحمل به شوري گياه افزايش يافت. بنابراين كاربرد آن در خاك¬هاي شور كشاورزي توصيه مي¬گردد.

76205

دانشگاه اردکان

دهستاني اردكاني مريم Dehestani Ardakani Maryam , شيرمردي مصطفي Shirmardi Mostafa