بررسي اثرات كاربرد بيوچار بر تحرك كادميوم و شاخص‌هاي كيفيت خاك

دانشگاه ولي عصر(عج) رفسنجان

كارشناسي ارشد

بيوچار اين تركيب كربني كه از حرارت شيميايي مواد آلي در اتمسفر بدون اكسيژن توليد مي‌شود، مي‌تواند خواص فيزيكوشيميايي خاك را بهبود بخشد. يكي از مسائل مورد توجه در رابطه با كيفيت خاك، رفع آلودگي از خاك مي‌باشد و بيوچار مي‌تواند به‌عنوان يك جاذب آلي نقش مهمي را در خاك داشته باشد. از اين‌رو، در اين پژوهش تأثير بيوچارهاي حاصل از پوست‌هاي ميوه و پوسته‌ي پسته و گردو، در قالب دو طرح بر شاخص‌هاي كيفيت خاك و هم‌چنين رفع آلودگي كادميوم از خاك و تعيين قابليت هدايت هيدروليكي اشباع صورت گرفت. در بخش اول، تأثير اين بيوچارها بر شاخص‌هاي كيفيت خاك بر دو خاك لوم رسي و لوم شني و در سه سطح صفر، دو و چهار درصد وزني طي يك دوره‌ي چهار ماهه بررسي شد. در اين بخش، نتايج نشان دادند كه بيوچار پوست‌ ميوه‌ي پسته توانست بيشترين تغيير را در بخش كربن آلي هر دو خاك ايجاد كند. به‌طوري‌كه سطح چهار درصد در بافت لوم شني 61/0 و در بافت لوم رسي 39/0 واحد نسبت به شاهد در هر بافت افزايش داشتند. بيشترين تغييرات در ظرفيت تبادل كاتيوني خاك به‌وسيله‌ي بيوچار پوست ميوه‌ي گردو در خاك لوم شني (سطح چهار درصد نسبت به شاهد 23/3 واحد افزايش) و بيوچار پوست ميوه‌ي پسته در خاك لوم رسي (سطح چهار درصد نسبت به شاهد 45/3 واحد افزايش) ايجاد شد. نتايج در بخش پايداري خاك‌دانه حاكي از اين بود كه بيوچار پوسته‌ي پسته در خاك لوم شني (سطح چهار درصد نسبت به شاهد 03/1 واحد افزايش) و بيوچارهاي پوست ميوه‌ي پسته و پوسته‌ي گردو در خاك لوم رسي (سطح چهار درصد نسبت به شاهد به‌ترتيب 12/1 و 28/1 واحد افزايش) بيشترين تغييرات را داشتند. در بخش دوم، تأثير بيوچارها بر رفع آلودگي كادميوم از خاك و تعيين قابليت هدايت هيدروليكي اشباع در خاك لوم شني و در در سه سطح صفر، دو و چهار درصد وزني طي يك دوره‌ي سه ماهه بررسي شد. در بخش دوم نتايج نشان دادند كه بيوچارهاي پوسته‌هاي پسته و گردو هم درسطح دو و هم در سطح چهار درصد توانستند غلظت كادميوم را در زه‌آب خروجي به دليل تشكيل كمپلكس غير محلول، نسبت به شاهد، به‌طورمعني‌داري كاهش دهند. هم‌چنين مشاهده شد كه بيوچارهاي پوست‌هاي ميوه‌ي پسته و گردو به‌دليل پيوند ضعيف (تشكيل كمپلكس‌هاي ناپايدار) و برگشت‌پذير با فلز كادميوم، نتواستند غلظت كادميوم را در زه‌آب خروجي كاهش دهند. نتايج نشان دادند كه بيوچارهاي مورد استفاده به‌دليل ايجاد تغيير در ساختمان و تخلخل خاك، سبب تغييرات معني‌دار قابليت هدايت هيدروليكي اشباع خاك، در سطح يك درصد گرديدند. اين تغييرات هم شامل افزايش و هم شامل كاهش اين شاخص بودند. به‌طوري‌كه بيوچارهاي پوست‌هاي ميوه و پوسته‌ي پسته سبب افزايش و بيوچارهاي پوست‌هاي ميوه و پوسته‌ي گردو سبب كاهش قابليت هدايت هيدروليكي اشباع خاك شدند.

55983

دانشگاه وليعصر رفسنجان

حسين شيراني - محسن حميد پور - عطا الخه خادم

علوم خاك

حسين شكفته