مقايسه مقاومت چند ژنوتيپ زردآلو به عنوان پايه به تنش خشكي

دانشگاه ولي عصر (عچ)

كارشناسي ارشد

ﺑـﻪ ﻣﻨﻈـﻮر ﺑﺮرﺳـﯽ تاثير ﺳـﻄﻮح ﻣﺨﺘﻠـﻒ ﺗـﻨﺶ ﺧﺸﮑﯽ برخي از صفات رويشي، ﻓﯿﺰﯾﻮﻟﻮژﯾﮏ و ﺑﯿﻮﺷـﯿﻤﯿﺎﯾﯽ سه ژنوتيپ زردآلو بومي ايران و مقايسه¬ ﺣـﺪ ﺗﺤﻤـﻞ داﻧﻬﺎلﻫﺎ ﺑﻪ ﺗﻨﺶ خشكي، آزﻣﺎﯾﺸﯽ با 9 ﺗﯿﻤﺎر و 4 تكرار به ﺻﻮرت ﻓﺎﮐﺘﻮرﯾﻞ در ﻗﺎﻟﺐ ﻃﺮح ﭘﺎﯾﻪ ﮐﺎﻣﻼً ﺗﺼﺎدﻓﯽ در ﮔﻠﺨﺎﻧﻪ گروه علوم باغباني اﺟﺮا ﮔﺮدﯾﺪ. در اين پژوهش، سه ﺳﻄﺢ رطوبتي ﺷﺎﻣﻞ ﺗﯿﻤﺎر ﺷﺎﻫﺪ (90 درصد ظرفيت زراعي)، تنش متوسط (60 درصد ظرفيت زراعي) و تنش شديد (40 درصد ظرفيت زراعي) روي سه ژنوتيپ زردآلوي هسته تلخ كه در سه نقطه از كشور به عنوان پاپه مورد استفاده قرار مي¬گيرند اعمال شدند. ژنوتيپ¬هاي مورد استفاده از سبزوار واقع در استان خراسان رضوي، ابركوه يزد و رابر كرمان جمع¬آوري شدند. بذور جمع¬آوري شده در گلدان كشت شده و پس از جوانه¬زني بذرها و رشد دانهال¬ها، زماني¬كه ارتفاع دانهال¬ها به حدود 20-15 سانتيمتر رسيد تيمارهاي آبياري روي آن¬ها اجرا شد. اندازه¬گيري¬ها در سه مرحله زﻣﺎﻧﯽ (15، 30 و 45 روز بعد از اعمال تنش) اﻧﺠﺎم ﺷﺪ. ﻧﺘﺎﯾﺞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺷـﺎﺧﺺﻫـﺎي رويشي، ﻓﯿﺰﯾﻮﻟﻮژﯾﮏ و ﺑﯿﻮﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ اﯾﻦ ﺷﺎﺧﺺﻫﺎ ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺳﻄﻮح ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻨﺶ ﺧﺸﮑﯽ واقع شدند و با گذشت زمان از آغاز تيمار خشكي اثرهاي تنش خشكي مشهودتر بود. بيش¬ترين تغييرات در صفات اندازه¬گيري شده 45 روز پس از اعمال تيمار بدست آمد. تنش خشكي روي دانهال¬هاي ژنوتيپ¬هاي زردآلو، سبب كاهش وزن خشك شاخساره وريشه، سطح برگ، محتواي نسبي آب برگ، كلروفيل، كارتنوئيد، فلورسانس كلروفيل، نشاسته و ارتفاع گياه و افزايش درصد ريزش برگ، پرولين، گلايسين بتائين، قندهاي محلول، ساكارز و نشت يوني نسبت به تيمار شاهد (90 درصد ظرفيت زراعي) گرديد. همچنين بين ژنوتيپ¬ها اختلاف معني¬داري در بسياري از صفات اندازه¬گيري شده وجود داشت. 45 روز پس از تيمار، بيش¬ترين محتوي آب نسبي برگ، پرولين، كلروفيل a، b و كل، كلروفيل فلورسانس، نشاسته و نسبت وزن ريشه به وزن شاخساره در ژنوتيپ سبزوار و بيش¬ترين نشت يوني، گلايسين بتائين، قندهاي محلول و ساكارز در ژنوتيپ ابركوه و بيش¬ترين درصد ريزش برگ، كارتنوئيد، ارتفاع گياه، سطح برگ، وزن تر و خشك ريشه و ساقه، طول ريشه و طول سيستم ريشه¬اي در ژنوتيپ رابر مشاهده شد. با توجه به پارامترهاي اندازه¬گيري شده در مجموع ژنوتيپ سبزوار كمتر از دو ژنوتيپ ديگر تحت تاثير تنش خشكي قرار گرفت در نتيجه مي¬توان گفت در بين اين سه ژنوتيپ، ژنوتيپ سبزوار نسبت به خشكي تحمل بيشتري داشته، ژنوتيپ رابر حدواسط و ژنوتيپ ابركوه تحمل كمتري را داشت

51603

دانشگاه وليعصر رفسنجان

سيد حسين مير دهقان

علوم باغباني

مجيد اسماعيلي زاده