تأثير زئوليت غني‌شده با كلسيم بر برخي ويژگي‌هاي رشدي و فيزيولوژيكي

به‌منظور مطالعه تأثير زئوليت غني‌شده با كلسيم در شرايط شور و قليا بر رشد، تركيب شيميايي و خصوصيات فيزيولوژيك و اكوفيزيولوژيك پسته (رقم بادامي ريز زرند)، دو آزمايش گلخانه‌اي به‌صورت فاكتوريل، در قالب طرح كاملاً تصادفي و در محيط كشت پرليت انجام شد. در آزمايش اول، چهار سطح شوري (0، 75، 150 و 225 ميلي‌مولار كلريد سديم) و سه سطح زئوليت غني‌شده با كلسيم (0، 10 و 20 درصد وزني) و در آزمايش دوم، چهار سطح بي‌كربنات پتاسيم (0، 40، 80 و 120 ميلي‎مولار) و سه سطح زئوليت غني شده با كلسيم (0، 10 و 20 درصد وزني) به‌عنوان تيمار در‌نظر گرفته شد. نتايج آزمايش اول نشان داد، با افزايش شوري به 225 ميلي‌مولار كلريد سديم، وزن خشك اندام هوايي، ريشه، تعداد و سطح برگ به‌ترتيب 23، 34، 20 و 17 درصد كاهش معني‌داري يافتند. هم‌چنين شوري سبب كاهش خصوصيات فيزيولوژيك و اكوفيزيولوژيك ازجمله شاخص كلروفيل a، b، كلروفيل كل، پروتئين و نسبت كلروفيل فلورسانس گرديد. كاربرد 10 درصد وزني زئوليت، سطح برگ، وزن خشك ريشه و كلروفيل b را به‌ترتيب 30، 42 و 68 درصد افزايش داد. شوري سبب افزايش ميزان پرولين برگ گرديد، كاربرد زئوليت غني‌شده با كلسيم نيز اين پارامتر را به‌ميزان 100 درصد افزايش داد. با افزايش شوري، غلظت عناصر سديم، پتاسيم، كلسيم، روي و كلر اندام هوايي افزايش و منيزيم اندام هوايي كاهش يافت. هم‌چنين شوري باعث افزايش سديم، روي و كلر ريشه و كاهش پتاسيم، فسفر و آهن ريشه گرديد، ليكن با كاربرد 10 درصد وزني زئوليت، كلسيم و منيزيم اندام هوايي و كلسيم و آهن ريشه افزايش و سديم، پتاسيم، فسفر، روي و كلر اندام هوايي و سديم، پتاسيم، فسفر و روي ريشه كاهش يافتند. نتايج آزمايش دوم نشان داد، با افزايش غلظت بي‌كربنات پتاسيم به 40 ميلي‌مولار، تعداد برگ، سطح برگ و وزن خشك اندام هوايي با كاهش معني‌داري روبه‌رو شد و با مصرف 10 درصد وزني زئوليت غني‌شده با كلسيم، پارامترهاي تعداد برگ، سطح برگ و وزن خشك اندام هوايي و ريشه به‌ترتيب 30، 55، 40 و 98 درصد افزايش يافت. با افزايش غلظت بي‌كربنات پتاسيم به 12ميلي‌مولار، كلروفيل a، b، كلروفيل كل و كاروتنوئيد كاهش و زئوليت (10 درصد وزني)، بر خصوصيات فيزيولوژيك ذكر شده تأثير مثبت داشته و باعث افزايش آن‌ها گرديد. با افزايش قلياييت، كلر و پتاسيم اندام هوايي افزايش و كلسيم، منيزيم، فسفر، آهن و روي كاهش يافت. هم‌چنين در ريشه نيز با افزايش قلياييت، پتاسيم و منيزيم ريشه افزايش و كلسيم، فسفر، آهن و روي كاهش يافت. كاربرد 10 درصد وزني زئوليت غني‌شده با كلسيم، باعث افزايش پتاسيم، كلسيم و منيزيم اندام هوايي و پتاسيم، كلسيم و آهن ريشه گرديد.0

48350

دانشگاه وليعصر رفسنجان

محسن حميدپور،احمد تاج آبادي پور

خاكشناسي .گرايش شمي و حاصلخيزي خاك

وحيد مظفري