بررسي امكان كشت درون شيشه اي و بهينه اي مراحل باززايي در عناب (Ziziphus jujuba Mill

دانشگاه ولي عصر

ارشد

بهينه سازي مراحل باززايي گياه عناب به روش درون شيشه‌اي، امكان تكثير ژنوتيپ‌هاي مطلوب و همچنين امكان دست‌كاري‌هاي ژنتيكي براي اين محصول را در جهت دسترسي به اهداف اصلاحي فراهم مي‌كند. براي انجام اين پژوهش، آزمايش¬هايي در سه مرحله انجام شد به اين ترتيب كه در آزمايش اول، عوامل مؤثر بر استقرار ريزنمونه در محيط كشت، در آزمايش دوم، نوع و غلظت‌هاي مختلف تنظيم كننده‌هاي رشد و ديگر عوامل مؤثر بر ميزان پرآوري و توليد كالوس و در آزمايش سوم نوع و غلظت تنظيم كننده‌هاي رشد و ساير عوامل مؤثر بر ميزان توليد ريشه مورد ارزيابي قرار گرفتند. نتايج حاصل از اين پژوهش نشان داد كه ميزان موفقيت در استقرار و رشد ريزنمونه جوانه جانبي در عناب تحت تاثير ژنوتيپ، تركيب محيط كشت و وضعيت ريز نمونه قرار گرفت. همچنين استفاده از تركيبات آنتي‌اكسيدان و زغال فعال موجب استقرار مطلوب ريزنمونه‌ي جوانه جانبي در محيط كشت شد. هورمون سيتوكينيني BAP بهترين باززايي مستقيم گره و تكثير شاخه را داشت و بكارگيري هورمون BAP به همراه NAA در محيط كشت باعث افزايش رشد طولي شاخه‌ها و توليد گره‌هاي بيشترگرديد. ريزنمونه برگ تهيه شده از درخت قادر به توليد كالوس نبودند، و نتايج حاصل از القاي كالوس در ريزنمونه برگ تهيه شده از كشت درون شيشه نشان داد كه تركيب هورمون BAP و NAA با نسبت 10 به 1 و ميزان آگار 7 گرم باعث كالوس‌زايي مطلوب شد. استفاده از كشت تك جوانه جهت تكثير نوساقه عناب موفقيت آميز بود به طوري كه براي ژنوتيپ‌هاي BIRA1و BIRA2 بالاترين درصد رشد گره در محيط‌هاي كشت حاوي غلظت پايين هورمون BAP به همراه غلظت بالاي هورمون NAA بدست آمد. استفاده از پيش‌تيمار هورموني و محيط كشت وايت موجب افزايش كارايي ريشه‌زايي شد. بالاترين درصد ريشه‌زايي مربوط به تركيب هورموني 10 و 10 ميلي گرم بر ليتر NAA و IBA و بيشترين طول ريشه مربوط به تيمار 10ميلي‌گرم بر ليتر IBA مي‌باشد و استفاده از تيمار هورموني و محيط كشت وايت درصد توليد ريشه و تعداد ريشه در ريزنمونه را افزايش داد اما طول ريشه‌هاي توليد شده كوتاه بود. در اين آزمايش محيط كشت حاوي غلظت پايين NAA (5/0 ميلي‌گرم بر ليتر) و غلظت بالاي IBA (2 ميلي‌گرم بر ليتر) در شرايط تاريكي انكوباسيون موجب ريشه‌زايي مناسب در ژنوتيپ BIRA1 گرديد

48210

دانشگاه وليعصر رفسنجان

اصلاح نباتات

علي اكبر محمدي ميريك