بررسي اثر قارچ ميكوريز آربوسكولار glomus mosseae بر مقاومت به تنش كادميوم دانهال هاي پسته رقم قزويني pistaxia vera cv.Qazvini

دانشگاه ولي عصر

ارشد

به¬منظور بررسي اثر قارچ ميكوريز آربسكولار (Glomus mosseae) بر رشد دانهال¬هاي پسته رقم قزويني تحت تنش كادميوم، آزمايش گلخانه¬اي طراحي و ميزان مقاومت گياه و برخي از پارامترهاي رويشي و فيزيولوژيكي آن مورد بررسي قرار گرفت. اين آزمايش به¬صورت فاكتوريل با دو فاكتور ميكوريز (با و بدون ميكوريز) و كادميوم در شش سطح (0، 5/0، 1، 2، 4 و 6 ميلي¬گرم بر ليتر) در قالب طرح كاملا تصادفي با سه تكرار انجام شد. بذور جوانه¬دار شده پسته در مخلوط خاكي با نسبت 1:2 به¬ترتيب خاك مزرعه و ماسه اتوكلاو شده در گلدان¬هاي 5 كيلوگرمي كاشته شدند. به گلدان¬هاي ميكوريزي حدود 150 گرم از مايه تلقيح ميكوريزي كه شامل قطعات ريشه ذرت ميكوريزي و خاك بوده اضافه گرديد. در مدت 3 ماه رشد گياهان، از آب مقطر براي آبياري استفاده گرديد و پس از انجام تست آلودگي، كادميوم در 6 سطح و به مدت 100 روز همراه آب آبياري و هر سه روز يكبار به ميزان cc 300 به هر گلدان اضافه شد. بر طبق نتايج، بيشينه پارامترهاي رويشي از قبيل تعداد و سطح برگ، ارتفاع ساقه و وزن خشك شاخساره در دانهال¬هاي ميكوريزي مشاهده شد و افزايش سطوح كادميوم باعث كاهش اين پارامترها گرديد. گياهان ميكوريزي داراي ميزان كلروفيل a، آنتوسيانين، نسبت Fv/Fm و شاخص عملكرد بيشتري بودند و با افزايش شدت تنش از ميزان كلروفيل a، b و كل، Fv/Fm و شاخص عملكرد كاسته و بر ميزان آنتوسيانين افزوده شد. تنظيم¬كننده¬هاي اسمزي شامل پرولين برگ، سوكروز ريشه و مجموع پروتئين¬هاي محلول ريشه در گياهان ميكوريزي و مجموع قندهاي محلول ريشه در گياهان بدون ميكوريز بالاتر بود و با افزايش سطوح كادميوم بر ميزان اين پارامترها افزوده شد. غلظت عناصر غذايي نيز تحت تاثير كادميوم قرار گرفت، به¬طوري¬كه غلظت فسفر، منيزيم، آهن و منگنز ريشه كاهش يافت. غلظت كلسيم و روي در ساقه ابتدا افزايش و سپس كاهش نشان داد. محتواي روي در برگ، منگنز در برگ و ساقه و كادميوم در برگ، ساقه و ريشه نيز افزايش يافت. غلظت عناصر غذايي پتاسيم، فسفر، منيزيم، كلسيم و آهن ريشه، روي ساقه و منگنز برگ و ريشه در دانهال¬هاي ميكوريزي و ميزان آهن و روي برگ، منگنز ساقه و كادميوم در گياهان بدون ميكوريز بالاتر بود. شاخص¬هاي تنش با افزايش سطوح كادميوم افزايش نشان داد و گياهان بدون ميكوريز ميزان بالاتري از مالون¬دي-آلدهيد و پراكسيد هيدروژن نشان دادند. آلودگي ميكوريزي ريشه دانهال¬هاي پسته تحت تنش كادميوم افزايش نشان داد. نتايج اين پژوهش نشان داد كه ميكوريز منجر به افزايش رشد رويشي، بهبود جذب عناصر غذايي و افزايش فعاليت آنتي¬اكسيدان¬ها و در نتيجه افزايش كارايي فتوسيستم II، كاهش خسارت راديكال¬هاي آزاد، حفظ تماميت غشا و بهبود عملكرد و در نهايت افزايش مقاومت دانهال¬هاي پسته به تنش كادميوم گرديد.

47805

دانشگاه وليعصر رفسنجان

حسين شيراني،بنيامين ترابي

باغباني .اصلاح و فيزيولوژي درختان ميوه

محمد حسين شمشيري