عنوان
بررسي و تحليل عناصر رنگ و بو در مثنوي مولانا
نويسنده اصلي
شمس الديني لري،عباس
محل تحصيل
دانشگاه ولي عصر رفسنجان
مقطع تحصيلي
ارشد
چكيده
رنگ به عنوان يكي از عناصر برجسته‌ي حاضر در طبيعت، در عرصه‌هاي مختلف زندگي انسان و علومي چون فلسفه، روان‌شناسي، علوم طبيعي، اسطوره، فرهنگ، ادبيات و هنر را تحت تأثير قرار داده است.ادبيات و به ويژه شعر از رنگ بهره‌هاي فراوان گرفته است؛رنگ به شكل‌هاي مختلف در صورخيال حضور يافته و شاعران از رنگ براي عيني تركردن ايماژهاي شاعرانه و كشف و توضيح روابط ميان اجزاي تصاوير شعري بهره برده‌اند. حضور رنگ در شعر از دو منظر قابل بررسي است:1-به عنوان يك «واژه»-يكي از سازه‌هاي كوچك ترمتن-كه شناخت آن،مهم‌ترين نقش رادرشناخت و تفسير شعر دارد2-به عنوان يك عنصر روان پژوهانه كه مي‌تواند ما رادركشف بينش وجهان گري يك شاعر ياري دهد. روان‌شناسان معتقدند از روي تنوع و بسامد يك واژه مي‌توان گرايش‌ها و تمايلات فكري،عاطفي،اجتماعي و سياسي و...او را تشخيص داد.ازسوي ديگر تحقيقات به عمل آمده بيانگرآن است كه مفاهيم و معاني گوناگون رنگ‌ها،مارابه درك و دريافت بهتر و درست تر آثار هر شاعر نزديك مي‌كنند.مثنوي مولوي بي‌ترديد از برجسته‌ترين آثار عرفاني است كه تاكنون نمود و ظهور يافته و جلال الدين مولوي از شگردهاي گوناگوني براي رساندن پيام‌هاي خود به نوع بشر بهره برده و نماد و رمز و كليد واژه‌هاي ديگري در مثنوي هستند كه از آن‌ها معاني ثانوي دريافت مي‌شود؛ انواع رنگ و بو و بسامد آن‌ها در مثنوي قابل توجه است و بيش‌ترين معاني كه از آن‌ها استنباط مي‌شود معاني نمادين است و برداشت‌هاي ثانوي اين عناصر مد نظر مولانا بوده است و اين عناصر از پايين‌ترين مرحله نام تا بالاترين مرحله نماد و رمز مورد بررسي قرار گرفته است. در اين پژوهش به صورت آماري انواع رنگ و بو در شش دفتر طبقه‌بندي شده و در چهار فصل، مقدمه و كليات، رمز، رنگ و گستره آن در قلمرو ادب فارسي و پيشينه آن و در نهايت بازتاب رنگ و بو در مثنوي مولوي بررسي‌شده و در نهايت از تحليل‌هاي رنگ و بو در سراسر مثنوي اين نتايج به عمل آمده كه منظور اصلي مولانا از رنگ و بو عالم كثرت با تمام ظواهر مادي آن است، به طور كلي رنگ در ادبيات فارسي و ادبيات عرفاني به معني تعلقات نفساني و رفتارهاي متظاهرانه ذكر شده است؛ و عنصر بو در مثنوي با معاني مختلف نمادين به معني علوم و معارف الهي به كار گرفته شده است
شماره ركورد
47606
دانشگاه
دانشگاه وليعصر رفسنجان
استاد مشاور
محسن پور مختار
رشته تحصيلي
زبان و ادبيات فارسي
استاد راهنما
رويين تن فرهمند