تعيين تاثير طرح تحول سلامت بر شاخص هاي سلامت دهان و دندان در استان گيلان

رشت

سابقه و هدف: ارزيابي نتيجه اقدامات بهداشتي و درماني اهميت زيادي در برنامه ريزي براي اقدامات آينده و بهبود نتايج دارد. طرح تحول سلامت در دندانپزشكي از اسفند 93 با هدف بهبود سلامت دهان و دندان شروع به كار كرد. شاخص DMFT و dmft با اندازه گيري دندانهاي پوسيده، پركرده و از دست رفته به ترتيب براي دندانهاي دائمي و شيري مهمترين شاخص هاي ارزيابي سلامت دندان هستند. CPI نيز شاخص رايج و مورد قبول WHO جهت سنجش سلامت پريودنتال جامعه است. هدف از اين مطالعه بررسي تاثير طرح تحول سلامت بر روي شاخص هاي DMFT و dmft و CPI در استان گيلان با مقايسه داده هاي مربوط به سالهاي 1390 و 1395 است. مواد و روش ها: مطالعه حاضر يك مطالعه مقطعي از نوع تحليلي (Cross sectional) با استفاده از داده هاي معاونت بهداشتي دانشگاه علوم پزشكي گيلان و نتايج سرشماري عمومي نفوس و مسكن سالهاي 1390 و 1395 ميباشد. . آناليز آماري مورد استفاده در اين تحقيق روش رگرسيون حداقل مربعات معمولي بوده بدين صورت كه متغير وابسته آن شامل شاخص هاي DMFT و dmft و CPI و متغيرهاي مستقل شامل جنسيت، تحصيلات، سكونت در شهر يا روستا، درصد افراد 13 سال در جمعيت، نرخ بي سوادي، نرخ باروري و متغير موهومي دو حالته (كيفي) قرار داشتن در طرح تحول دندان پزشكي يا خير بود. ابتدا جمعيت هر شهرستان به 4 گروه مرد شهري و زن شهري و مرد روستايي و زن روستايي تقسيم شد. ابتدا تغييرات نرخ بي سوادي، نرخ باروري، درصد كودكان 13 ساله از جمعيت، DMFT، dmft و CPI 1 تا CPI 6 هر كدام به طور جداگانه بين 2 گروه قبل و بعد از طرح تحول سلامت مقايسه و از نظر معني دار بودن از لحاظ آماري بررسي شد. سپس به بررسي ارتباط متغيرهاي مستقل سكونت در روستا، جنسيت، درصد افراد 13 ساله در جمعيت، نرخ باروري، نرخ بي سوادي و قرار داشتن فرد تحت پوشش طرح تحول سلامت با متغيرهاي وابسته DMFT و dmft و CPI 1 تا CPI 6 و بررسي معناداري اين ارتباط از نظر آماري پرداخته شد. آناليز داده هاي اين مطالعه توسط نرم افزار STATA SE v15 انجام شد. يافته ها: طرح تحول سلامت رابطه معني داري با تغيير شاخص هاي DMFT و CPI 2 تا CPI 6 نداشته است اما موفق به كاهش dmft شده است. (P<0.05) اما باعث كاهش شاخص CPI 1 (سلامت پريودنتال) شده است كه اين موضوع مطلوب نيست. (P<0.05) نتيجه گيري: تمركز طرح تحول نظام سلامت در دندانپزشكي بر روي حوزه درمان و كم توجهي به حوزه پيشگيري موجب شده اين طرح در بهبود شاخص هاي سلامت دهان و دندان موفقيت كمي به دست آورد و حتي تاثير مثبتي بر روي شاخص سلامت پريودنتال نداشته باشد. پيشنهاد ميشود در كنار برنامه درماني اين طرح تمركز جدي تري بر روي حوزه پيشگيري شامل آموزش بهداشت، فرهنگ سازي و حتي قرار دادن امكانات بهداشت دهان نظير مسواك، خميردندان و دهانشويه در اختيار اقشار ضعيف قرار گيرد. كليد واژه: طرح تحول سلامت، DMFT، dmft، CPI

3610

گيلان