بررسي اثربخشي طرحواره درماني گروهي بر اميد تحصيلي، خودپنداره تحصيلي، رفتارهاي خودشكن تحصيلي و جرأت‌ورزي در دانش آموزان با والدين مبتلا به اختلال مصرف مواد

اختلال مصرف مواد در والدين مي‌تواند پيامدهاي روان‌شناختي و تحصيلي قابل‌توجهي براي فرزندان به‌ويژه در سنين نوجواني به همراه داشته باشد. ازاين‌رو، پژوهش حاضر با هدف بررسي اثربخشي طرحواره‌درماني گروهي بر اميد، خودپنداره و رفتارهاي خودشكن تحصيلي و جرأت‌ورزي در دانش‌آموزان دختر داراي والدين مبتلا به اختلال مصرف مواد انجام شد. اين پژوهش به روش نيمه‌آزمايشي با طرح پيش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه كنترل و پيگيري دوماهه اجرا گرديد. جامعه پژوهش كليه دانش‌آموزان دختر داراي والد مبتلا به اختلال مصرف مواد دوره دوم متوسطه شهرستان فلاورجان تاييد شده توسط كميته امداد امام خميني (ره) در سال تحصيلي 1404-1403 بودند. بدين منظور، به عنوان نمونه 30 نفر به روش نمونه‌گيري در دسترس انتخاب و به‌صورت تصادفي در دو گروه آزمايش و كنترل گمارده شدند (15 نفر آزمايش و 15 نفر كنترل). گروه آزمايش طي 10 جلسه 90 دقيقه‌اي تحت آموزش طرحواره‌درماني گروهي (يانگ و همكاران، 2013) قرار گرفت. ابزار گردآوري داده‌ها شامل پرسشنامه جرأت‌ورزي گمبريل و ريچي (1975)، پرسشنامه شناخت و رفتار خودشكن كانينگهام (2007)، پرسشنامه اميد تحصيلي خرمايي و كمري (1395) و پرسشنامه خودپنداره تحصيلي يس يسن چين (2004) بود. داده‌ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 27 و تحليل واريانس با اندازه گيري مكرر تجزيه‌وتحليل شدند. نتايج نشان داد كه طرحواره‌درماني گروهي به‌طور معناداري موجب افزايش اميد تحصيلي و خودپنداره تحصيلي و كاهش رفتارهاي خودشكن تحصيلي و نيز بهبود جرأت‌ورزي در دانش‌آموزان گروه آزمايش نسبت به گروه كنترل گرديد (05/0‎>P ). همچنين اين بهبودها در مرحله پيگيري دوماهه پايدار ماند. بر اين اساس، مي‌توان نتيجه گرفت كه طرحواره‌درماني گروهي رويكردي مؤثر براي ارتقاي سلامت رواني و تحصيلي دانش‌آموزان با والدين مبتلا به اختلال مصرف مواد محسوب مي‌شود و مي‌تواند به‌عنوان روشي مكمل در برنامه‌هاي آموزشي و حمايتي مورد استفاده قرار گيرد.

237295

دانشگاه اردكان

بهجتي اردكاني فاطمه Behjati Ardakani Fatemeh