بررسي اپيدميولوژيك بيماري هاي سيانوتيك مادرزادي قلب و فراواني ريسك فاكتور هاي آن در بيمارستان بعثت سنندج در طي سال هاي 1401 و 1402

مقدمه و هدف: بيماري‌هاي مادرزادي قلبي (CHD)، به‌ويژه ناهنجاري‌هاي سيانوتيك، در سال‌هاي اخير افزايش يافته و ارتباط مستقيمي با سن بالاي مادر دارند. شناسايي و تحليل عوامل مؤثر بر بروز اين بيماري‌ها از طريق تحقيقات علمي و استفاده از روش‌هاي ژنتيكي و ارزيابي‌هاي پريناتال ضروري است تا برنامه‌هاي پيشگيري مؤثري اجرا شود. هدف اين مطالعه بررسي نقاط ضعف و قوت سيستم‌هاي موجود و ارائه استراتژي‌هاي مالي مقرون به صرفه در راستاي كاهش هزينه‌هاي درمان و جراحي است. همچنين، با توجه به پيشرفت‌هاي جديد در تشخيص و درمان، اين تحقيق مي‌تواند به توسعه برنامه‌هاي بهداشتي متناسب با ويژگي‌هاي خاص اجتماعي استان كردستان كمك كند. نتيجه نهايي اين مطالعه افزايش آگاهي جامعه درباره بيماري‌هاي مادرزادي قلبي و اهميت پيشگيري از آن‌ها است كه به بهبود سلامت عمومي و كيفيت زندگي بيماران و خانواده‌هايشان منجر مي‌شود. مواد و روش ها: اين مطالعه مقطعي (توصيفي-تحليلي) بر روي نوزادان مبتلا به بيماري هاي سيانوتيك مادرزادي قلب در بيمارستان بعثت سنندج طي سال‌هاي 1401 و 1402 انجام گرفت. جامعه مطالعه شامل نوزادان با علائم باليني مشخصي مانند تنگي نفس و سيانوز بود. معيارهاي ورود شامل عدم وجود ناهنجاري‌هاي كروموزومي و سن نوزاد از تولد تا يك ماهگي بودند. حجم نمونه حدود 20 نفر برآورد شد و تمامي پرونده ها به روش سرشماري بررسي شدند. داده‌ها شامل اطلاعات دموگرافيك والدين و علائم باليني نوزادان جهت جمع‌آوري با چك‌ليست استاندارد بود و با استفاده از نرم‌افزار Stata نسخه 16 تجزيه و تحليل شدند. براي بررسي روابط بين متغيرها از آزمون‌هاي كاي اسكوئر و t مستقل استفاده گرديد و سطح معني‌داري P<‎0.05 در نظر گرفته شد. كليه مراحل مطالعه با تأييد كميته اخلاق دانشگاه علوم پزشكي كردستان و دريافت رضايت‌نامه از شركت‌كنندگان انجام شد. يافته ها: در اين مطالعه، عدم ارتباط معني‌داري بين جنسيت نوزاد، شغل مادر و مصرف دخانيات با سابقه بيماري‌هاي مادرزادي قلبي مشاهده شد. همچنين، زايمان‌هاي طبيعي و سزارين نيز ارتباط معني‌داري با بيماري مادر نداشتند (P-value معادل 0.848). تنها ديابت (25% از مادران، P-value معادل 0.035) با بيماري‌هاي مادرزادي قلبي ارتباط داشت. همچنين، 40% از مادران سابقه سقط و 10% سابقه مرده‌زايي داشتند كه هيچ‌كدام ارتباط معني‌داري با بيماري‌ها نشان ندادند. بررسي وضعيت باليني نوزادان نشان داد كه 40% دچار آكروسيانوز و 30% دچار سيانوز مركزي بودند. 85% از بيماران در سمع داراي سوفل و 5% چهره سندرميك (داون) داشتند. نتايج تصويربرداري نشان داد كه 60% نرمال و 40% سايه قلب بزرگ دارند، اما بين يافته‌هاي باليني و تصويربرداري با سابقه بيماري‌ها ارتباط معني‌دار وجود نداشت. تنها 40% از مادران سابقه مصرف دارو داشتند كه ارتباط معني‌دار نشان داد (P-value معادل 0.003). ساير عوامل مانند وزن تولد، قد و نمرات آپگار ارتباط معني‌داري با بيماري‌ها نداشتند. همچنين، جنسيت نوزاد (افزايش ريسك در نوزادان مونث) و نوع زايمان (سزارين به‌عنوان عامل ريسك) به عنوان عوامل ريسك شناسايي شدند. نتيجه گيري: مطالعه حاضر به بررسي عوامل خطر مرتبط با بيماري‌هاي مادرزادي قلبي سيانوتيك پرداخته است. يافته‌ها نشان مي‌دهند كه عوامل خاصي مانند ديابت مادر نقش قابل توجهي در بروز اين بيماري‌ ها دارند. در مقابل، متغيرهايي مانند جنسيت نوزاد و نوع زايمان ارتباط آماري معناداري با اين اختلالات نشان ندادند. سابقه مصرف دارو به‌عنوان فاكتوري مهم در بروز بيماري‌هاي مادرزادي قلبي شناسايي شد. اين نتايج بر ضرورت انجام پژوهش‌هاي بيشتر براي شناسايي دقيق‌تر ريسك‌فاكتورها تأكيد دارند. ارزيابي جامع سوابق پزشكي و باروري مادران مي‌تواند به بهبود راهكارهاي پيشگيري و مديريت اين بيماري‌ها كمك كند و در نهايت سلامت نوزادان را ارتقاء بخشد. كلمات كليدي: اپيدميولوژي، بيماري سيانوتيك مادرزادي قلب، ريسك فاكتور

236575

دانشگاه علوم پزشكي كردستان

كودكان

پزشكي

دانشگاه علوم پزشكي كردستان

عبدالله صداقت ، شوبو شيخ احمدي