تاثير نوشيدني‌هاي طبيعي يا سنتزي گازدار و بدون گاز بر بقاي باكتري‌هاي پروبيوتيك لاكتوباسيلوس پلانتاروم و لاكتوباسيلوس اسيدوفيلوس در شرايط شبيه‌سازي‌ دستگاه گوارشي

امروزه پروبيوتيك‌ها از طريق غذاهاي فراسودمند وارد بدن شده و نقش مؤثري در تقويت سيستم ايمني و حفظ تعادل ميكروبي روده ايفا مي‌كنند. يكي از مهم‌ترين عوامل تأثيرگذار بر زنده‌ماني اين باكتري‌ها، تركيب ماتريكس غذايي حامل آن‌هاست كه نوشيدني‌ها به‌عنوان يكي از فراگيرترين بسترهاي مصرفي، در اين زمينه اهميت بالايي دارند. پژوهش حاضر با هدف بررسي اثر انواع نوشيدني‌هاي گازدار و بي‌گاز بر بقاي دو سويه پروبيوتيكي لاكتوباسيلوس اسيدوفيلوس و لاكتوباسيلوس پلانتاروم، در شرايط شبيه‌سازي‌شده معده و روده انجام شد. براي شبيه‌سازي‌شده شرايط معده pH=2 با پپسين و براي روده 5/7=pH همراه با نمك‌هاي صفراوي و پانكراتين ايجاد شد و نوشيدني‌ها در غلظت‌هاي 10، 20 و 30 درصد به محيط كشت MRS broth افزوده شدند. در اين مطالعه، 8 نوشيدني متنوع شامل ماءالشعير‌هاي (هلو و كلاسيك)، نوشابه‌هاي (كوكاكولا، فانتا، زيرو، اسپرايت)، آب گازدار و دوغ آبعلي از فروشگاه‌هاي سطح شهر كاشان خريداري شده و پس از اندازه گيري فشار و حجم گاز، در دو حالت گازدار و گاززدايي‌شده استريل شدند. به‌منظور شناسايي اجزاي دقيق‌ترنوشيدني‌ها، آزمون‌هاي فيزيكوشيميايي شامل اندازه‌گيري pH ، اسيديته، قند، چربي، پروتئين، خاكستر و مواد جامد كل نيز انجام گرفت. نتايج آزمون‌هاي ميكروبي نشان داد محيط معده بيشترين كاهش زنده‌ماني را ايجاد كرد، به‌طوري‌كه لاكتوباسيلوس اسيدوفيلوس در شرايط اسيدي مقاومت بيشتري نسبت به لاكتوباسيلوس پلانتاروم داشت، در حالي‌كه لاكتوباسيلوس پلانتاروم در محيط روده بقاي بالاتري از خود نشان داد. همچنين در ميان 16 نوشيدني مورد بررسي، هرچند تعداد كلني‌ها در نمونه‌هاي گازدار نسبت به بي‌گاز كمتر بود، اما اين تفاوت از نظر آماري معنادار گزارش نشد(05/0‎>p)،كه نشان مي‌دهد CO₂ ممكن است اثر بازدارنده‌ي جزئي داشته باشد، ولي در شرايط اين مطالعه تأثير تعيين‌كننده نداشته است و به‌طوركلي ماءالشعير هلو بي‌گاز و دوغ بي‌گاز بيشترين اثر حفاظتي و نوشابه زيرو و آب گازدار كمترين نقش حفاظتي را داشتند. اين اختلاف عملكرد به حضور قندهاي طبيعي (مانند مالتوز، گلوكز، لاكتوز)، ميزان پروتئين و مواد معدني ماتريكس نوشيدني‌ها مرتبط بود. آزمون‌هاي آماري (ANOVA) براي داده‌هاي ميكروبي و شيميايي تفاوت معناداري(05/0‎>p) را با سطح اطمينان 95 درصد تأييد كرد. در مجموع، نتايج اين پژوهش نشان داد كه نوشيدني‌هاي مالت‌دار و لبني گازدار يا بي‌گاز به دليل داشتن تركيبات مغذي و توانايي حفاظت از سويه‌هاي پروبيوتيك، مي‌توانند به‌عنوان حامل‌هايي مؤثر در محافظت از پروبيوتيك‌ها در مسير معده و روده عمل كرده و احتمال بقاي آن‌ها تا رسيدن به كولون را افزايش دهند.

235890

زيست فناوري

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان