عنوان
ارزيابي آلودگي فلزات سنگين با استفاده از شاخص‌هاي زيست‌محيطي در منطقه خنداب
نويسنده اصلي
كرمي، فاطمه سادات
محل تحصيل
اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان
رشته تحصيلي
مهندسي معدن
مقطع تحصيلي
كارشناسي ارشد
چكيده
فلزات سنگين به دليل سميت بالا و پايداري طولاني‌مدت در محيط‌زيست، يكي از جدي‌ترين تهديدات براي سلامت انسان و اكوسيستم‌ها محسوب مي‌شوند. براي شناسايي آلودگي‌هاي زيست‌محيطي ناشي از عناصر سرب و روي، داده‌هاي رسوبات آبراهه‌اي ورقه 1:100000 خنداب با مختصات49˚، 30ʹ - 49˚،00ʹ طول هاي خاوري وʹ30 ،˚34 -ʹ00 ،˚34 عرض‌‌هاي شمالي در محدوده استان‌هاي مركزي و همدان مورد بررسي قرار گرفت. رخنمون‌هاي سنگي در ورقه خنداب با روند عمومي شمال باختر - جنوب خاور به‌گونه‌اي يكنواخت در سراسر آن گسترش‌يافته است. بااين‌وجود گستردگي آنها به‌گونه‌اي است كه سنگ‌هاي رسوبي كرتاسه بيشتر در نيمه خاوري محدوده و سنگ‌هاي رسوبي ژوراسيك در نيمه باختري آن ديده مي‌شوند. برونزد سنگ‌هاي نفوذي در بخش مياني از نيمه خاوري جاي دارند. با توجه به اينكه رسوبات آبراهه‌اي نشان‌دهنده مواد بالادست خود هستند، براي تحليل دقيق‌تر آلودگي حوضه آبريز، نمونه‌ها ترسيم شدند. سپس، با استفاده از نقشه زمين‌شناسي، داده‌هاي آناليز شيميايي عناصر و موقعيت مكاني نمونه‌ها، مساحت حوضه آبريز و نسبت مساحت ليتولوژي‌هاي مؤثر در هر حوضه استخراج گرديد. بر اين اساس، غلظت زمينه محلي تك‌عنصري ناشي از ليتولوژي با روش ميانگين وزني محاسبه و به‌عنوان غلظت پايه در شاخص‌هاي كيفيت رسوب، مانند شاخص ضريب آلودگي و شاخص خطر اكولوژيك به كار گرفته شد. با بهره‌گيري از روش‌هاي آماري چندمتغيره، از جمله ماتريس همبستگي پيرسون، تحليل عاملي و خوشه‌بندي سلسله‌مراتبي، بررسي و همبستگي بين تغييرات آنها تحليل شد. محاسبه شاخص‌هاي آلودگي همچون شاخص انباشت ژئوشيميايي، ضريب آلودگي، شاخص خطر اكولوژيك، شاخص امنيت آلودگي و شاخص احتمال سميت همراه با تحليل نقشه‌هاي آلودگي عناصر، مشاهده شد كه آلودگي عمده در بخش جنوب غربي منطقه مورد مطالعه متمركز شده است. اين آلودگي گسترده مي‌تواند ناشي از فعاليت‌هاي انساني متنوعي باشد كه از جمله آنها مي‌توان به فعاليت‌هاي معدني و انتشار گرد و غبار ناشي از پالايشگاه‌ها اشاره نمود. در مرحله بعد، براي رتبه‌بندي مناطق آلوده، با توجه به داده‌هاي هواشناسي (ميانگين بارندگي سالانه و ضريب دما)، نقشه شدت فرسايش خاك، طول، محيط و اختلاف ارتفاع حوضه‌هاي آلوده، ميزان فرسايش و دبي رسوب هر حوضه با روش پتانسيل فرسايش محاسبه شد. در نهايت، با در نظر گرفتن سطح آلودگي رسوب و دبي رسوب هر حوضه، مناطق آلوده با استفاده از روش ويكور رتبه‌بندي شدند.
شماره ركورد
234845
گرايش رشته تحصيلي
اكتشاف موادمعدني
دانشكده
مهندسي معدن
دانشگاه
دانشگاه صنعتي اصفهان