ارزيابي ظرفيت هاي شهرستان نايين براي اشكال گردشگري پايدار

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

علوم مهندسي محيط زيست

كارشناسي ارشد

گردشگري پايدار به معناي گردشگري است كه توسعه و بقا يافته در يك حوزه )جامعه و محيط( و در همان روش و مقياس در يك دوره نامحدود باقي مي‌ماند و باعث ايجاد مخاطرات و تنزل و ممانعـت از توسـعه براي محيطي كه در آن رشد كرده نمي‌شود و نه‌تنها فرصت انجام مناسب ديگر فعاليت‌ها و فرآيندها را محـدود نمي‌كند، بلكه در مناطق مستعد، ساير فعاليت‌ها را نيز به سمت توازن و هماهنگي با محيط و جامعه جهت‌دهي مي‌كند. شهرستان نايين به دليل برخورداري از ظرفيت‌هاي گردشگري بالقوه و بالفعل، عناصر كليدي لازم و اوليه، با برد ملي و بين‌الملي براي توسعه اشكال گردشگري پايدار را دارد. شهرستان نايين با منابع طبيعي متنوع، زيبا و جذاب، تنوع توپوگرافي و اقليمي و هم‌چنين سرمايه‌هاي انساني واجد آثار تاريخي و فرهنگي متنوع و اصيل و منحصر بفرد و توزيع متناسب آن‌ها در فضاي جغرافيايي از ظرفيت‌هاي بسيار زيادي براي توسعه گردشگري، جذب گردشگر و جذب سرمايه برخوردار است و با نگاه راهبردي، اين شهرستان مولفه‌هاي لازم براي حضور مطالعه حاضر با هدف ارزيابي اشكال گردشگري پايدار براي روستاهاي شهرستان نايين انجام شد. در اين مطالعه ابتدا عناصر كليدي تاثيرگذار بر گردشگري پايدار كه عبارتند از: طبيعت و جاذبه‌هاي طبيعي، جاذبه‌هاي تاريخي، فرهنگي، مذهبي، آداب و رسوم مورد بررسي قرارگرفت. بدين منظور ابتدا اشكال گردشگري پايدار و ويژگي‌هاي آن‌ها بررسي گرديد. ، از مشخصه‌‌هاي اصلي گردشگري پايدار اين است كه اشكال گردشگري پايدار در بسياري از ويژگي‌ها داراي اشتراك هستند و با نگاه هم‌افزا مي‌تواند در مناطق مستعد هم‌زمان چند شكل گردشگري پايدار را برنامه‌ريزي كرد. طبيعت، جاذبه‌هاي طبيعي و حفاظت از طبيعت و جاذبه‌هاي طبيعي مهم‌ترين عامل و در مرتبه دوم آداب و رسوم جوامع محلي در بهره‌برداري پايدار از طبيعت و حفاظت طبيعت، دو هدف اصلي براي اشكال گردشگري پايدار بويژه بوم‌گردي مي‌باشد كه براي ساير اشكال گردشگري پايدار نيز جزء اهداف اصلي يا قابل وصول مي‌باشد. از طرفي بوم‌گردي تنها شكلي از گردشگري است كه بيشترين اشتراكات را با ساير اشكال گردشگري پايدار دارد و اساس آن طبيعت است. در مرحله بعد و پس از مشخص شدن ويژگي‌هاي اشكال گردشگري پايدار با بررسي‌هاي ميداني، كسب نظرات كارشناسان و هم‌چنين بررسي منابع داده، 11 شهر و روستا در سطح شهرستان نايين به عنوان مناطقي كه از ظرفيت‌هاي زيادي براي اشكال گردشگري پايدار برخوردار هستند مشخص گرديد. سپس يك مدل مفهومي براي ارزيابي و رتبه‌بندي اين 11 شهر و روستا مشخص گرديد. در مرحله آخر با استفاده از تكنيك‌هاي رتبه‌بندي در شهرستان كار كرديم. پايدار رتبه‌بندي گرديد. تقريبا تمامي مناطق مشخص از ظرفيت بالايي حداقل براي يك شكل گردشگري پايدار برخوردار هستند. بين مناطق بررسي شده روستاي چوپانان داراي بيشترين قابليت براي توسعه تقريبا تمامي گردشگري پايدار شامل بوم‌گردي، تاريخي و فرهنگي، كوير، جامعه محور و حيات وحش و علمي و آموزشي با برد ملي و بين‌المللي است و در رتبه بعدي شهر نايين قرار دارد. لذا در بحث برنامه‌ريزي براي توسعه گردشگري چه در سطح استان اصفهان و چه در سطح شهرستان نايين لازم است، روستاي چوپانان محور قرار گيرد تا توسعه پايدار گردشگري در مناطق ديگر شهرستان و حتي استان را به دنبال داشته باشد.

234556

ارزيابي و آمايش سرزمين

مهندسي منابع طبيعي

دانشگاه صنعتي اصفهان