كاربرد مدل leap در كاهش آلودگي هوا با تمركز بر بخش حمل‌ونقل، مطالعه موردي: شهر اهواز

3/2/2024 12:00:00 AM

يكي از بخش¬هاي عمده مصرف كننده انرژي در كشور، بخش حمل‌ونقل بوده كه ميزان مصرف انرژي در آن از الگوي مناسبي برخوردار نمي باشد. به همين دليل افزايش چشم¬گير در مصرف انرژي و هدرسوزي انرژي رخ مي¬دهد. اين افزايش چشم¬گير در مصرف انرژي در حمل‌ونقل جاده¬اي، ضرورت بهره¬گيري از مهندسي ارزش براي تداوم و شتاب در اقدامات بهينه¬سازي عرضه و تقاضاي انرژي در حمل‌ونقل جاده¬اي را بيش از پيش ضروري مي¬سازد. چرا كه مصرف انرژي اين بخش در مقايسه با ديگر بخش¬ها به وضوح بيشتر است. اين امر از بهره¬وري پايين در بهره¬برداري، مصرف بالاي انرژي و همچنين استفاده از خدمات انرژي بر حمل‌ونقل جاده¬اي ناشي مي¬شود. بنابراين مديريت تقاضاي سوخت در بخش حمل‌ونقل به ويژه حمل‌ونقل زميني (جاده¬اي- ريلي) از اولويت‌هاي ضروري و غير قابل انكار است كه همه ذي¬نفعان از جمله دولت، توليدكنندگان، بهره‌برداران در بخش‌هاي مختلف بايد به عنوان يك الزام ملي براي كنترل اين روند همت گمارند. اين پژوهش با هدف كاربرد مدل leap در كاهش آلودگي با تمركز بر بخش حمل‌ونقل شهري در شهر اهواز و همچنين با هدف بررسي ميزان مصرف سوخت در بخش حمل‌ونقل، دستيابي به ميزان بهينه مصرف سوخت در حمل‌ونقل شهري، ارائه راهكاري براي كاهش آلودگي هوا در كلان¬شهرها انجام شده است. روش گردآوري اطلاعات در اين پژوهش از نوع كتابخانه¬اي و خواندن مقالات داخلي و خارجي در زمينه مورد نظر مي باشد. داده¬هاي مورد نياز از منابع زير: آمار مربوط به سازمان حمل‌ونقل و ترافيك شهر اهواز، مركز كنترل ترافيك شهرداري، سازمان بهينه مصرف سوخت گرفته شده است. مراحل گام به گام تحقيق؛ انجام مطالعات پايه و بررسي منابع مرتبط، ارزيابي انرژي و بهينه¬يابي در مدل ليپ، مدل‌سازي ميزان انتشار، اخذ داده¬هاي مورد نياز از سازمان¬هاي مرتبط، انجام تحليل‌هاي مربوط به ليپ، برآورد مدل تحقيق و سناريوهاي مختلف، ارائه پيشنهاد كاربردي مي¬باشد. در اين پژوهش ابتدا در مورد آلودگي هوا و انواع سوخت¬ها، انواع انژري، مصرف سوخت، انواع حمل‌ونقل و اثرات آن‌ها پرداخته شد و به معرفي مدل LEAP و سپس به بيان مدل‌سازي و فرمول‌بندي در آن پرداخته شد. فرمول¬بندي در مدل LEAP از سه روش كلي تحليل فعاليت، تحليل موجودي و تحليل حمل‌ونقل پيروي مي‌كند. در ادامه روش¬هاي ارزيابي بخش انرژي در LEAP مورد بررسي قرار گرفته است. اين روش‌ها به دو دسته اصلي: روش¬هاي بالا به پايين و روش¬هاي پايين به بالا تفكيك مي¬شود. روش بالا به پايين، روش كلي است كه به مصرف انرژي در بخش¬ها و سوخت¬ها تقسيم مي‌شود؛ اما در روش پايين به بالا جزئي¬نگر بوده و اطلاعات در اين پايين به بالا داراي مدل¬هاي سياست انرژي است كه شامل: مدل بهينه¬يابي، مدل شبيه¬سازي و مدل¬هايي در چارچوب حسابداري است. از اين¬رو مطالعه حاضر با استفاده از مدل‌ساز LEAP و با تعريف و برآورد سه سناريوي مرجع و سناريو‌هاي جايگزيني گازطبيعي (CNG) و جايگزيني جايگزيني حمل‌ونقل عمومي (PUB) به بررسي و ارزيابي ميزان مصرف سوخت و آلايندگي حاصل از سوختن هريك از حامل‌هاي انرژي در بخش حمل‌ونقل شهر اهواز مي¬پردازد. نتايج حاصل از برآورد در شهر اهواز نشان مي‌دهد روند كنوني در بخش حمل‌ونقل نه تنها باعث افزايش مصرف سوخت مي¬شود بلكه افزايش آلودگي هوا را نيز در پي خواهد داشت. بنابراين اجراي سياست‌هايي مانند سناريوهاي جايگزيني گاز طبيعي CNG و جايگزيني حمل‌ونقل عمومي PUB كه به كاهش آلودگي هوا در سطح كلان¬شهرها و نتيجه به افزايش رفاه عمومي منجر مي‌شود. برآوردهاي انجام شده در بخش‌ حمل‌ونقل در شهر اهواز نشان مي‌دهد تعداد وسائط نقليه سبك و سنگين و ميزان مصرف در تمامي سناريوها با رشد مواجه شده است‌.

233490

دانشگاه اردكان

بماني اكرم bamani akram , علوي كاميليا alavi kamilia