تأثير دماي آب بر آنتوژني استخوان در سيچلايد جواهري (Hemichromis bimaculatus)

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

علوم و مهندسي شيلات

كارشناسي ارشد

سيچلايد جواهري (Hemichromis bimaculatus) از جمله ماهيان زينتي آب شيرين است كه به دليل ويژگي‌هاي ظاهري منحصربه‌فرد، در صنعت آبزي‌پروري اهميت ويژه‌اي دارد. رشد و توسعه سيستم اسكلتي اين ماهي از عوامل كليدي در كيفيت پرورش و سلامت آن محسوب مي‌شود. از آنجايي كه دماي آب يكي از مهم‌ترين عوامل محيطي مؤثر بر رشد و تكامل ماهيان است، اين پژوهش با هدف بررسي تأثير دماي آب بر فرآيند استخواني شدن ماهي سيچلايد جواهري انجام شد. براي اين منظور، آزمايشي 60 روزه در سه تيمار دمايي 26، 29 و 32 درجه سانتي‌گراد تحت شرايط كنترل‌شده آزمايشگاهي انجام گرفت. پس از پايان دوره، نمونه‌هاي ماهي با استفاده از محلول بورات سديم شفاف‌سازي شده و جهت بررسي ساختار اسكلتي، از رنگ‌آميزي مضاعف با آليسان آبي (براي غضروف) و آليزارين قرمز (براي استخوان) استفاده شد. همچنين، تحليل‌هاي آلومتريك براي ارزيابي تغييرات رشد نسبي اسكلت انجام گرفت. نتايج نشان داد كه افزايش دما تأثير معناداري بر تسريع روند استخواني شدن دارد. در تيمار 32 درجه سانتي‌گراد، جمجمه و ساختارهاي وابسته به آن سريع‌تر از ساير نواحي بدن استخواني شدند و ماهيان در مدت‌زمان كوتاه‌تري ويژگي هاي استخواني شدن را نشان دادند. در مقابل، در تيمار 26 درجه سانتي‌گراد، فرآيند استخواني شدن با سرعت كمتري رخ داد و برخي از عناصر اسكلتي تا پايان دوره آزمايش كاملاً تكامل نيافتند. علاوه بر اين، بررسي‌هاي آلومتري نشان داد كه رشد برخي بخش‌هاي اسكلتي نسبت به ساير نواحي ناهمسان بوده و الگوهاي متفاوتي را در دماهاي مختلف نشان مي‌دهد. به‌طور خاص، در دماهاي بالاتر، رشد نواحي مرتبط با جمجمه و باله‌هاي پشتي و دمي سريع‌تر از ساير بخش‌هاي بدن بود، درحالي‌كه ستون فقرات و كمربند لگني رشد همسان‌تري داشتند. افزايش دما همچنين موجب تغيير در نسبت‌هاي اسكلتي شد، به‌گونه‌اي كه در دماهاي بالاتر، نسبت‌هاي بدني بهينه‌تر شده و رشد بخش‌هاي كليدي كه در حركت و تعادل ماهي نقش دارند، تسريع گرديد. اين تغييرات مي‌تواند بر عملكرد حركتي، كارايي زيستي و سازگاري ماهي با محيط تأثير بگذارد. در نتيجه اطلاعات ارزشمندي در زمينه تأثير دماي آب بر تكوين اسكلتي سيچلايد جواهري بدست آمد كه مي‌تواند در بهينه‌سازي شرايط پرورشي، بهبود كيفيت رشد، و افزايش بهره‌وري در تكثير و پرورش اين ماهي زينتي مورد استفاده قرار گيرد. علاوه بر اين، مطالعه روند آلومتري در دماهاي مختلف، درك بهتري از نحوه رشد ماهيان و چگونگي سازگاري آن‌ها با شرايط محيطي متفاوت فراهم مي‌كند كه مي‌تواند در مطالعات تكاملي و زيست‌شناسي رشد ماهيان نيز كاربرد داشته باشد.

233217

بوم شناسي آبزيان

مهندسي منابع طبيعي

دانشگاه صنعتي اصفهان