عنوان
تحليل ديدگاه‌هاي انتقادي جلال آل احمد در آثار غرب‌زدگي و در خدمت و خيانت روشنفكران
مقطع تحصيلي
كارشناسي ارشد
چكيده
آل احمد يكي از نويسندگان و روشنفكران برجسته و متعهد ايران در صدسال اخير است. وي به مسائل مختلف جامعۀ ايران بي‌تفاوت نبود و در سوق‌دادن روشنفكران ايراني به استقلال سياسي، فرهنگي و اقتصادي بسيار تلاش مي‌كرد. آل احمد واژۀ غرب‌زدگي را تحت‌تأثير سخنراني‌هاي استاد سيد احمد فرديد، فيلسوف و متفكر معاصر ايران، دريافت كرد. در اين ارتباط غرب‌زدگي گفتماني است در جهت طرح مسائل ما با جهان غرب در دوره‌هاي معاصر كه در ابعاد مختلف سياسي، اجتماعي، فرهنگي و فكري انديشمندان و عموم مردم را تحت‌تأثير خود قرار داده است.
آل احمد با انتشار كتاب غرب‌زدگي به‌صراحت از پديدۀ غرب‌گرايي انتقاد و با رويكردي آسيب‌شناختي عوامل و پيامدهاي غرب‌زدگي را بررسي و نظريۀ «بازگشت به خويشتن» را به‌عنوان راه‌حل غرب‌زدگي بيان كرده كه به مفهوم تأكيد مجدد بر نظام ارزش‌ها، فرهنگ، تاريخ و دين، عقيده و ايدئولوژي باز‌يافتۀ خويش، يعني اسلام است. همچنين، بايد افزود كه نوع بازنمايي مفهوم غرب در انديشۀ جلال آل احمد او را در مقام پيشگامان تفكر ضد استعماري و پسااستعماري قرار مي‌دهد و بايد تفسير انديشۀ او را در ذيل مفهوم «فرودست» و «ديگري» دريافت كرد؛ اما اين انديشه فاقد جهان شموليت و مفهوم‌پردازي عام بوده و تنها در ابعاد محلي و تمثيلي مطرح شده است.
در اين پژوهش كه به روش كتابخانه‌اي انجام شده، پس از بحث دربارۀ آثار و افكار جلال آل احمد بر محور روشنفكري، غرب‌زدگي و آفت‌هاي آن مشخص شده و مورد بررسي و تحليل قرار گرفته است. بررسي ها نشان مي دهد، غرب زدگي و آفت هاي آن نشانه‌هاي پسا‌استعمارگرايي است كه براي مقابله با آنها چاره‌اي جزء اسلام‌گرايي و بازگشت به «اصالت و هويت» غني و نيرومند ملي و ديني خود نداريم.
شماره ركورد
232712
دانشگاه
دانشگاه اصفهان
رشته تحصيلي
زبان و ادبيات فارسي
استاد راهنما
اسحاق طغياني