بررسي دانش و عملكرد در مورد مصرف خود سرانه دارو در مبتلايان به پرفشاري خون كوهورت گيلان در سال 1400

رشت

چكيده مقدمه: امروزه بسياري از مردم علاوه بر تجويز دارو توسط پزشك، مستقيما به داروخانه ها مراجعه نموده و بر حسب تشخيص خود، داروهاي مختلف را تهيه و مصرف مي كنند كه منجر به تداخلات دارويي شده و مي تواند باعث عوارض جانبي مختلف و حتي مرگ شوند به همين دليل اين تحقيق به منظور بررسي دانش و عملكرد در مصرف خودسرانه دارو در مبتلايان پرفشارخون در كوهورت گيلان طراحي و اجرا مي گردد. مواد و روش ها: در اين مطالعه مقطعي-تحليلي كه بخشي از مطالعه كوهورت گيلان است، 324 نفر از بين 1811نفر فردمبتلا به پرفشار ي خون مصرف كننده دارو، از هر دو جنس ساكن در دومنطقه شهري و 39 منطقه روستايي وارد مطالعه شدند. نمونه گيري به روش خوشه اي و تصادفي ساده صورت گرفت. براي افراد مصرف كننده خودسرانه دارو در طي 6 ماه گذشته پرسشنامه كه شامل: مشخصات دموگرافيك و باليني ، مصرف خودسرانه دارو و دلايل خود درماني، آگاهي در خصوص خوددرماني و عملكرد افراد مشاركت كننده در خصوص مصرف خودسرانه دارو بود تكميل شد. نتايج: از 324 فرد مورد مطالعه، بيشترين درصد مصرف بدون نسخه دارو مربوط به مسكن‌ها (2/52 درصد) و آنتيبيوتيك (0/25 درصد)، بود. در مجموع، 302 نفر (1/93 درصد) در 6 ماه گذشته حداقل يكي از اقلام دارويي را بدون نسخه مصرف كرده بودند. بيشترين نمره ميانگين دلايل خوددرماني به ترتيب مربوط به آيتم‌هاي ("داروهايي كه بصورت خودسرانه مصرف كرده‌ام بي‌خطر بوده است")، ("داشتن بيماري حاد مرا مجبور به مصرف خودسرانه دارو مي‌كند") و ("بعضي از پزشكان دارو تجويز نمي‌كنند و بنابراين به آنها مراجعه نمي‌كنم") گزارش شد. ميانگين نمره كل دانش و عملكرد مبتلايان به پرفشاري خون در خصوص مصرف خودسرانه دارو به ترتيب برابر با 7/57 (7/7=SD) و 2/63 (0/12=SD) بود كه ارتباط آماري معني داري بين اين دو وجود نداشت(332/0=P). ميانگين نمره دانش در خصوص مصرف خودسرانه دارو در افرادي كه بيمه داشتند به صورتي معني‌داري بالاتر بود (039/0=P). نتيجه گيري: اين مطالعه نشان داد كه هنوز دانش كافي و درك درست ازمفهوم داروها ي بدون نسخه و نتايج آن در افراد جامعه وجود ندارد و مردم بر مبناي اطلاعات ناقص مبادرت به خود درماني مي كنند .در اين مورد پيشنهاد مي گردد بخشي از برنامه هاي راديويي و ديگررسانه ها به مصرف خود سرانه داروها و مضرات آنها در جامعه اختصاص يابد تا موجب بهبود نگرش افراد نسبت به اين امر مهم گردند. كليدواژه¬ها: دانش، عملكرد، مصرف خود سرانه دارو، فشارخون، كوهورت گيلان

232627

علوم پزشكي گيلان