تاثير تغذيه پتاسيم و روي بر پاسخ¬ دو رقم گندم نان (كوير و بك كراس روشن) به تنش شوري

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

مديريت حاصلخيزي و زيست فناوري خاك

كارشناسي ارشد

شوري يكي از مهمترين عوامل محيطي محدود كننده توليدات كشاورزي در ايران و جهان است. شوري با اثر بر غلظت عناصر غذايي سبب ايجاد كمبود آن در گياه مي‌گردد و جذب عناصر از جمله پتاسيم و روي براي گياهان كاهش مي‌يابد. اين پژوهش به منظور بررسي تأثير تغذيه برگي پتاسيم و روي در كاهش اثرات مخرب تنش شوري بر ميزان رشد، شاخص‌هاي فيزيولوژيك و غلظت اين عناصر در دو رقم گندم نان بك كراس روشن و كوير انجام شد. آزمايش در گلخانه¬هاي پژوهشي دانشكده كشاورزي دانشگاه صنعتي اصفهان در قالب طرح بلوك¬هاي كامل تصادفي بر پايه فاكتوريل، در چهار سطح شوري آب آبياري( سطوح شوري 2، 6، 9 و12 دسي¬زيمنس بر متر ) تحت دو مرحله محلول¬پاشي سولفات پتاسيم و سولفات روي، در سه تكرار انجام شد. به منظور ايجاد تنش شوري از نمك‌هاي كلريد كلسيم، كلريد منيزيم و كلريد سديم (NaCl) (به نسبت وزني 2:1:1 در آب شهري) استفاده شد. براي اعمال تغذيه برگي از محلول‌هاي سولفات پتاسيم و سولفات روي (4 گرم در ليتر) استفاده گرديد. نتايج نشان داد كه تنش شوري سبب كاهش تعداد برگ‌، ارتفاع بوته، طول سنبله، وزن خشك شاخساره، وزن هزار دانه و همچنين سبب كاهش درصد جوانه‌زني در دو رقم شد. همچنين شوري سبب كاهش غلظت آهن، پتاسيم، روي، فسفر، كلسيم، منيزيم، نيتروژن در شاخساره و كاهش ميزان كلروفيل a و b در دو رقم شد. در مقابل تغذيه برگي پتاسيم و روي منجر به افزايش معني‌داري در وزن خشك شاخساره، وزن هزار دانه و همچنين افزايش غلظت آهن، پتاسيم، روي، فسفر، كلسيم، منيزيم شاخساره در دو رقم شد. پتاسيم و روي همچنين سبب افزايش ميزان كارتنوئيد كل و كاهش ميزان پرولين در دو رقم شد. پتاسيم و روي در رقم بك كراس روشن سبب افزايش ارتفاع بوته، افزايش غلظت نيتروژن شاخساره و كاهش غلظت سديم شاخساره و در رقم كوير سبب افزايش طول سنبله، كاهش نشت يوني شد. برهمكنش بين پتاسيم و روي و شوري سبب افزايش ميزان پرولين در دو رقم شد. در رقم بك كراس روشن اين برهمكنش سبب كاهش سديم و افزايش نيتروژن شاخساره و در رقم كوير سبب افزايش غلظت كلسيم و منيزيم در شاخساره شد. در هر دو رقم تأثير پتاسيم و روي و برهمكنش آن‌ها با شوري بر ميزان كلروفيل a و b روند يكنواختي را نشان نداد و در بعضي سطوح شوري سبب افزايش و در بعضي سطوح سبب كاهش ميزان كلروفيل a و b شد.

232393

شيمي، حاصلخيزي خاك و تغذيه گياه

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان