ارزيابي عملكرد و توليدمثل گاوهاي شيري با استفاده از شاخص نسبت تابستان به زمستان در اصفهان

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

مهندسي علوم دامي

كارشناسي ارشد

چكيده به علت تغييرات اقليمي وگرم شدن تدريجي كره زمين، احتمال وقوع تنش‌حرارتي در گاوهاي شيري و بروز اثرات منفي آن برعملكرد توليدي و توليدمثل افزايش يافته است. كاهش تنش‌حرارتي چالشي مهم براي دامداران، به‌ويژه در اصفهان است. بنابراين، مديريت تنش حرارتي براي بهبود عملكرد توليدمثلي در صنعت پرورش گاو شيري به عنوان زير بناي اقتصاد گله، از اهميت زيادي برخوردار است،چراكه عملكرد نامطلوب توليد مثلي باعث كاهش سودآوري گله مي‌شود. به كارگيري يك معيار براي بررس تنش حرارتي و ارزيابي راهكار‌هاي كاهش تنش ممكن است بازخورد مثبتي در راهبرد‌هاي مديريتي و تغذيه‌اي دام باشد. بنابراين، اين مطالعه با هدف بررسي استفاده از شاخص متغيرهاي عملكردي نسبت تابستان به زمستان براي تعيين كميت و مقايسه آن‌ها در اصفهان انجام شد. صفات مورد بررسي در اين مطالعه شامل؛ شير توليدي 150 روز، شير تصحيح شده براي انرژي، شير تصحيح شده براي چربي، ميزان توليد چربي و پروتئين، امتيازسلول‌هاي سوماتيك، فاصله زايش تا اولين تلقيح، شانس گيرايي در تلقيح اول، نرخ گيرايي در تابستان و زمستان بود. در اين مطالعه براي تعيين روند عملكرد توليد و توليدمثلي در سطح 31 گله‌ گاوشيري هلشتاين از 17هزار ركورد، در شكم هاي 1 تا 4 طي سال‌هاي 1392 تا 1400 جمع آوري شده بود، استفاده گرديد. تجزيه و تحليل آماري با استفاده از رويه GLM MIXوREG و MEANS نرم‌افزار (9.4)SAS صورت گرفت. ميانگين و خطاي استاندارد صفات توليدي و توليدمثلي در گله‌ها شامل شير توليدي 150روز، شيرتصحيح شده براي چربي و انرژي، درصد چربي و پروتئين شير، امتياز سلول‌هاي بدني به ترتيب 4±5/36، 7/4±9/35، 5/4±1/34 كيلوگرم در روز، 2/0±4/3، 1/0±1/3، 77/0±25/4 برآورد گرديد. نرخ گيرايي در تابستان و زمستان به ترتيب 31/0±3/44، 35/0±9/51 و فاصله زايش تا اولين تلقيح نيز به ترتيب 2/0±1/75، 2/0±0/68 گزارش گرديد. برطبق نتايج بدست آمده، عملكرد توليدي و توليدمثلي زمستان بهتر از تابستان بود. بهترين عملكرد توليدي مربوط به نوبت زايش‌هاي دوم و سوم بود و عملكرد توليدمثلي(نرخ گيرايي اول) با افزايش نوبت زايش كاهش پيدا كرد. عملكرد گاوهاي شيري در تمام مناطق آب‌وهوايي تحت تأثير تنش حرارتي تابستان قرارگرفت، اما برخي از مناطق بيشتر از سايرين بود. هنگام مقايسه نسبت تابستان به زمستان براي هر صفت، تفاوت بين مناطق نيز مشاهده شد و دامداري‌هايي كه سيستم خنك كننده مناسب، حداقل فاصله 30 متر بين بهاربندها و تاج ساختمان 13 متر با جهت شرقي_غربي داشتند به خوبي توانسته بودند اثرات تنش‌حرارتي را مهار كنند و عملكرهاي مناسبي ارائه دهند. اين نشان مي‌دهد كه عملكرد تابستان بسته به منطقه آب‌وهوايي شناسايي شده توسط نسبت تابستان به زمستان متفاوت است و سودمندي شاخص را براي نظارت بر درجه تنش حرارتي بر اساس عملكرد نشان مي‌دهد. در سال‌هاي اخير عملكرد توليدي به دلايل مديريتي، تغذيه‌اي و تهويه در اين گله‌ها رو به بهبود است. به طور كلي عملكرد توليدمثلي در گله‌هاي شيري هلشتاين در حال كاهش است در حالي كه توليد شير در اين دوره به طور چشمگير افزايش يافته است. اين تحقيق با هدف ارائه يك نگاه جامع و صريح به تأثيرات تغييرات اقليمي بر صنعت دامداري گاو شيري و نيز ارائه پيشنهادهايي براي مديريت بهتر اين موضوع انجام شد. كلمات كليدي: شاخص نسبت تابستان به زمستان_عملكرد توليدي_عملكرد توليدمثلي_گاو شيري

231940

مهندسي تغذيه دام

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان