تأثير محلول¬پاشي برگي پوترسين بر پاسخ¬هاي اكوفيزيولوژيك گياه‌ نيل تحت تنش خشكي

1401/07/06

چكيده خشكي يكي از مهم¬ترين تنش¬هاي محيطي است كه منجر به تنش اكسيداتيو مي¬شود و اثرات منفي بر رشد و نمو گياهان دارد. در اين مطالعه، كاركرد پوترسين در تعديل اثرات منفي خشكسالي بر خصوصيات اكوفيزيولوژيكي و بيوشيميايي گياه نيل مورد بررسي قرار گرفت. اين آزمايش به صورت فاكتوريل در قالب طرح پايه كاملاً تصادفي با پنج تكرار اجرا شد. عامل اول پوترسين با سه سطح صفر، 5/0 و يك ميلي¬مولار و عامل دوم در چهار سطح تنش خشكي شديد، متوسط، كم و آبياري عادي به ترتيب در حد 25، 50، 75 و 100 درصد ظرفيت زراعي اعمال شد. سطوح خشكي متوسط و شديد باعث كاهش بسياري از صفات مورفولوژيكي شدند و مقدار كلروفيل a، كلروفيل كل، نسبت كلروفيل a/b، درصد رطوبت نسبي و پروتئين را به طور معني¬داري نسبت به شرايط عادي كاهش دادند. استفاده از تيمار پوترسين توانست اثرات سوء ناشي از تنش خشكي بر وزن تر و خشك ريشه و شاخساره، طول ريشه و سطح برگ، درصد ماده خشك، درصد رطوبت نسبي و مقدار پروتئين تخفيف دهد. همچنين تنش خشكي سبب افزايش مقداركلروفيل b، كاروتنوئيدها در برگ، تجمع قندهاي محلول در ريشه، پرولين در ريشه و برگ، راديكال¬هاي آزاد اكسيژن، فعاليت آنزيم پراكسيداز، مقدار آنتوسيانين و مالون دي¬آلدهيد در برگ گرديد. بيشترين درصد ماده خشك (43 درصد) مربوط به تيمار تنش خشكي متوسط و پوترسين 5/0 ميلي¬مولار بود. تيمار پوترسين در شرايط تنش خشكي مقدار راديكال¬هاي آزاد اكسيژن و فعاليت آنزيم پراكسيداز را به طور معني¬داري نسبت به شاهد كاهش داد. به طور كلي محلول¬پاشي گياهان نيل با غلظت 5/0 ميلي¬مولار پوترسين با بهبود سيستم آنتي¬اكسيداني در مقابل تنش اكسيداتيو سبب بهبود وضعيت رويشي گياهان به ويژه در شرايط تنش خشكي متوسط و شديد گرديد و ماده خشك را در تنش خشكي متوسط تا 43درصد افزايش داد. واژگان كليدي: پرولين، پلي¬آمين، تنش آبي، تنش اكسيداتيو، درصد ماده خشك.

231432

دانشگاه جيرفت

بهاره پارسا مطلق

اعظم سيدي مريم مظاهري تيراني