تاثير سطوح مختلف فسفر بر جذب عناصر ريز مغذي و بررسي كارايي كود فسفره در گياه گندم و خيار

1393/12/06

چكيده: تغذيه صحيح يكي از عوامل مهمي است كه در بهبود كمي و كيفي عملكرد نقشي اساسي دارد و بر اساس آن نه تنها هر عنصر بايد به اندازه كافي در اختيار گياه قرار گيرد بلكه ايجاد تعادل و رعايت نسبت عناصر غذايي نيز بايد مد نظر قرار گيرد. فسفر از عناصر ضروري براي رشد گياهان است و وظايف متعددي در گياه به عهده دارد به‌طوري كه به عنوان كليد زندگي گياه لقب گرفته اما مصرف بيش از حد آن سبب اختلالاتي در جذب عناصر ريز مغذي شده و همچنين سبب كاهش عملكرد گياهان مي‌شود. علاوه بر آن سبب آلودگي‌هاي زيست محيطي و زيان‌هاي اقتصادي مي‌گردد. با توجه به نقش استراتژيك گندم و اهميت خيار گلخانه‌اي در منطقه جيرفت اين پژوهش به صورت فاكتوريل و در قالب طرح پايه‌ي كاملا تصادفي صورت پذيرفت. در اين پژوهش شش سطح فسفر 9، 11، 28، 51، 78 و 97 ميلي‌گرم بر كيلوگرم خاك در خاك‌هايي با مقادير فسفر بومي براي گندم و پنج سطح فسفر 11، 31، 42، 6/70، 1/90 ميلي‌گرم بر كيلوگرم خاك براي خيار و دو سطح مصرف و عدم مصرف كود فسفره با سه تكرار در شرايط گلخانه‌اي اجرا گرديد. گياهان طي شش هفته با شرايط يكسان رشد كرده، سپس صفاتي شامل وزن خشك، غلظت فسفر، آهن، روي و مس در گياه اندازه‌گيري شد. نتايج نشان داد كه با افزايش سطح فسفر خاك و مصرف كود فسفره غلظت فسفر در گياه افزايش مي‌يابد كه اين افزايش فسفر تا سطح چهار براي گندم و سطح سه براي خيار، سبب افزايش عملكرد اما در سطوح بالاتر، كاهش عملكرد را به دنبال داشت. از طرفي ديگر اين سطوح متفاوت و مصرف كود فسفره در هر سطح، جذب و غلظت آهن، مس و روي را در گياه تحت تاثير قرار داده و در برخي سطوح افزايش در مقدار فسفر به علت توسعه بهتر ريشه سبب افزايش جذب آهن، روي و مس گرديد اما در اكثر موارد اختلالاتي را در جذب اين عناصر ايجاد كرد و سبب كاهش غلظت اين عناصر گرديد. واژه‌هاي كليدي: فسفر، خيار گلخانه‌اي، كارايي كود فسفره، تغذيه متعادل، گندم، عناصر ريز مغذي

231430

دانشگاه جيرفت

مهندس صالح سنجري

دكتر ناصر برومند