قيمت‌گذاري كالاهاي سبز داراي وضعيت در پلتفرم‌ها با در نظرگرفتن مدل‌هاي مختلف كسب ‌و ‌كار آنلاين و بررسي تأثير اتحاد بر ‌آنها

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

مهندسي صنايع

كارشناسي ارشد

پلتفرم‌ها در دنياي امروز نقش مهم و تأثيرگذاري در زنجيره‌تأمين دارند. با پيدايش پلتفرم‌ها، تقريباً تمامي فعاليت‌هاي مديريتي سنتي كسب ‌و ‌كار شامل تبيين استراتژي، اجرا، بازاريابي، توليد، تحقيق و توسعه و منابع انساني و فروش كالا در حال تحول هستند. پلتفرم‌ها ارتباط و تعاملات بين ذي‌نفعان زنجيره‌تأمين را افزايش داده و اجازه مي‌دهند كه ‌آنها به‌صورت همكارانه برخي از فعاليت‌هاي تجاري را اجرا كنند. به‌عنوان‌مثال، آمازون به‌عنوان قدرتمندترين پلتفرم خرده‌فروشي در آمريكا، بسياري از توليدكنندگان بزرگ را متحد كرده است. پلتفرم‌ها نه‌تنها روابط بين ذي‌نفعان زنجيره‌تأمين را تغيير مي‌دهند، بلكه رفتار مصرف‌كنندگان را نيز تحت‌تأثير قرار مي‌دهند. كالاهاي داراي وضعيت، محصولاتي هستند كه نه تنها به دليل كاربردشان، بلكه به دليل اعتبار و موقعيت اجتماعي كه به مصرف‌كننده مي‌دهند، خريداري مي‌شوند. مصرف كالاهاي وضعيت نشانگر وضعيت اجتماعي مصرف‌كنندگان است؛ به همين دليل به اين مصرف، مصرف آشكار گفته مي‌شود. پلتفرم‌ها با فراهم‌كردن دسترسي آسان به كالاهاي وضعيت، اين نوع مصرف را تحريك مي‌كنند. در اين راستا، كالاهاي سبز به‌عنوان محصولاتي كه در كنار برآوردن نيازهاي مصرف‌كنندگان، هم‌زمان به محيط‌زيست آسيب كمتري مي‌رسانند، اهميت يافته‌اند. پلتفرم‌ها با ترويج مصرف پايدار از طريق كالاهاي سبز، نقش پيشرو در نوآوري و مسئوليت اجتماعي را ايفا مي‌كنند. پلتفرم‌ها باعث شكل‌گيري مدل‌هاي جديد كسب ‌و ‌كار در زنجيره تأمين‌شده‌اند. در اين مطالعه ابتدا سعي شده فروش كالاي سبز را در پلتفرم‌ها، همراه با مدل‌هاي مختلف كسب ‌و ‌كار در ‌آنها مورد بررسي قرار گيرد، سپس با در نظرگرفتن فروش كالاي سبز وضعيت به همين طريق به‌عنوان چالش جديد زنجيره‌تأمين مدل را توسعه داده مي‌شود. مدل‌هاي كسب ‌و ‌كار مختلف در پلتفرم‌ها را شناسايي و تحليل مي‌شوند و بهترين مدل براي فروش كالاي وضعيت سبز باتوجه به شرايط انتخاب مي‌‌شود، در ادامه مفهوم اتحاد در زنجيره‌تأمين را بررسي كرده و چگونگي ارتباط آن با نوآوري باز نشان داده مي‌شود. توليدكننده‌اي را در نظر گرفته شده كه كالاي سبز وضعيت را توليد مي‌كند و براي فروش با پلتفرم در تعامل است. اين مفاهيم در چهار سناريو بيان شده كه در هر سناريو به مدل كسب‌وكار شكل گرفته بين توليدكننده و پلتفرم براي فروش كالا پرداخته مي‌شود. سناريو اول: مدل كسب ‌و ‌كار فروش مجدد، توليدكننده كالا را با قيمت عمده‌فروشي به پلتفرم مي‌فروشد و پلتفرم نقش واسطه دارد در نتيجه به قيمت عمده‌فروشي به مصرف‌كننده مي‌فروشد. سناريو دوم: مدل كسب ‌و ‌كار تبليغات، توليدكننده كالا را از طريق پلتفرم به مصرف‌كنندگان معرفي كرده و مي‌فروشد و به پلتفرم هزينه اوليه مي‌پردازد. سناريو سوم: مدل كسب ‌و ‌كار نمايندگي، توليدكننده كالا را از طريق پلتفرم به مصرف‌كنندگان مي‌فروشد و به پلتفرم كمسيون از فروش مي‌دهد. سناريو چهارم: مدل كسب ‌و ‌كار نوآوري باز، توليدكننده و پلتفرم يك واحد هستند و در قيمت‌گذاري محصولات هماهنگ عمل مي‌كنند. نتايج بررسي مدل ها نشان مي‌دهد كه اتحاد كامل (مدل نوآوري باز) سود كلي زنجيره‌تأمين را افزايش مي‌دهد، اما سودآوري كمتري براي پلتفرم دارد. در مقابل، عدم اتحاد كامل (مدل فروش‌ مجدد) سودآوري بيشتري براي توليدكننده دارد. همچنين، همكاري بين اجزاي زنجيره‌تأمين (مدل نمايندگي) و عدم اتحاد كامل حتي در هزينه توليد پايين نيز سودآور نيست. در نهايت، مشخص مي‌شود براي توليدكننده توليد كالاهاي وضعيت بالا در اتحاد كامل مناسب نيست، اما همكاري بين اجزاي زنجيره‌تأمين (مدل تبليغات) با سودآوري همراه است.

230691

سيستم هاي كلان

مهندسي صنايع و سيستم ها

دانشگاه صنعتي اصفهان