تجزيه‌ و تحليل اگزرژي – زيست‌محيطي فرآوري پسته در انواع مختلف ترمينال¬هاي فرآوري پسته بر اساس رويكرد چرخه زندگي (مطالعه موردي استان كرمان)

1402

چكيده افزايش عملكرد و سرعت فرآوري در محصولات كشاورزي به لطف پيشرفت‌هاي صنعتي، منجر به پديد آمدن مشكلات متعدد محيط‌زيستي مانند مصرف بالاي منابع انرژي غيرقابل‌تجديد، از بين رفتن تنوع زيستي، آلودگي محيط‌هاي آبي شده است. ترمينال‌هاي ضبط پسته به دليل استفاده از سوخت‌هاي فسيلي و انرژي الكتريكي، باعث انتشار گازهاي مخرب به محيط زيست مي‌شوند، بنابراين ضروري است كه ترمينال‌هاي ضبط پسته از نظر مصرف انرژي، اثرات زيست‌محيطي و صرفه اقتصادي، به طور دقيق ارزيابي شوند تا كارايي و پايداري آنها بهبود يافته و منافع اقتصادي را به حداكثر رساند. براي اين منظور، مصرف انرژي و اثرات زيست‌محيطي سه نوع ترمينال ضبط پسته در استان كرمان با استفاده از روش‌هاي ارزيابي چرخه زندگي و تحليل اگزرژي مورد ارزيابي و مقايسه قرار گرفت. بر اساس نتايج اين تحقيق فرآوري هر تن پسته در ترمينال‌هاي فرآوري خودكار قاسميان شهربابك، خودكار حسامي سيرجان، نيمه¬خودكار كيمياگران زمرد سيرجان و ترمينال فرآوري سنتي رفسنجان به ترتيب منجر به حذف 07/1، 06/1، 63/0 و 19/0 گيگاژول اگزرژي از طبيعت شده‌اند. همچنين بيشترين خسارت زيست محيطي مربوط به ترمينال فرآوري پسته خودكار قاسميان شهربابك و كمترين خسارت مربوط به ترمينال فرآوري پسته سنتي رفسنجان است. بيشترين رده تأثير انرژي مربوط به مصرف انرژي‌هاي غيرقابل‌تجديد- فسيلي (در ترمينال‌هاي سنتي و نيمه¬خودكار مصرف انرژي الكتريكي و در ترمينال‌هاي خودكار مصرف گاز طبيعي) بدست آمد. بنابراين بر اساس نتايج اين تحقيق روش نيمه¬خودكار فرآوري پسته‌ها هم از نظر مصرف انرژي و هم زيست‌محيطي نسبت به روش‌هاي ديگر پايدارتر است. واژگان كليدي: ارزيابي، اگزرژي، ترمينال پسته، چرخه زندگي.

230317

دانشگاه جيرفت

مرتضي آغباشلو -هما حسين زاده بند بافها

حميد قاسم خاني - فرهاد خوشنام