ارزيابي يك دستگاه نشاءكارخودگردان جديد-مطالعه موردي كشت نشاء پياز

1399/10/2

چكيده كاشت نشاء يكي از روش‌هاي موثر در افزايش بازده اقتصادي برخي محصولات كشاورزي مانند برنج، پياز و سبزي‌ها است. در اين تحقيق به منظور كشت مكانيزه نشاي ريشه لخت پياز، يك دستگاه جديد نشاءكار نيمه خودكار و خودگردان مورد ارزيابي قرار گرفت. واحدهاي كارنده اين ماشين (12 رديفه) داراي يك موزع چرخان استوانه‌اي هستند كه نشاءگذاري در سلول¬هاي آن دستي (با نيروي كارگر) انجام مي‌گيرد. به منظور ارزيابي ماشين و تعيين شرايط بهينه، اثرات دو عامل سرعت پيشروي در سه سطح (16/0، 21/0 و 28/0 كيلومتر بر ساعت) و عمق كاشت در دو سطح (3 و 6 سانتي¬متر) بر روي پارامترهاي شاخص نكاشت، شاخص چندكاشتي، شاخص كيفيت تغذيه ، شاخص دقت، انحراف زاويه استقرار نشاء از خط قائم، درصد سبز شدن و ظرفيت مزرعه‌اي مورد بررسي قرار گرفت. نتايج آزمون‌ها نشان داد كه عمق كاشت فقط بر روي شاخص دقت و زاويه استقرار نشاءها اثر معني‌داري دارد. به طوري كه با افزايش عمق كاشت هر دو شاخص كاهش يافته است. تغيير سرعت پيشروي بر روي شاخص نكاشت، شاخص چند كاشتي، شاخص كيفيت تغذيه و انحراف زاويه استقرار نشاء از خط قائم در سطح احتمال 5 درصد اثر معني‌دار داشته و بر روي شاخص دقت تاثير معني‌داري نداشت. با افزايش سرعت پيشروي از 16/0 به 28/0 كيلومتر بر ساعت، شاخص نكاشت 5/75 درصد، شاخص چند كاشتي 69 درصد و انحراف نشاءها از خط قائم 13 درصد افزايش ولي شاخص كيفيت تغذيه 4/17 درصد كاهش يافته است. همچنين تاثير سرعت پيشروي و عمق كاشت روي درصد سبز شدن معني‌دار نبود. سرعت بهينه براي نشاءكاري پياز با اين دستگاه، سرعت 21/0 كيلومتر بر ساعت بدست آمد. در اين سرعت، شاخص‌هاي كيفيت تغذيه، نكاشت، چندكاشتي، دقت و ظرفيت مزرعه‌اي درصد سبز شدن ، انحراف زاويه از خط قائم ، ميانگين فاصله بين بوته به ترتيب برابر 45/87، 17/6، 4/3، 1/9، 4/34،96/19 درجه ،10سانتي متر و 031/0 هكتار بر ساعت مي‌باشد. مقايسه هزينه‌هاي روش دستي و ماشيني براي يك هكتار نشان داد كه هزينه استفاده از اين نشاءكار در سرعت بهينه 21/0 كيلومتر بر ساعت حدود 44/24كمتر از روش دستي مي‌باشد. واژگان كليدي: ارزيابي، پياز، ظرفيت مزرعه¬اي، نشاءكار

230250

دانشگاه جيرفت

دكتر مجيد دولتي

دكتر حميد قاسم¬خاني