بررسي فراواني و الگوي مرگ و مير در بيماران كوويد-19 بستري در بيمارستان¬هاي استان كردستان از ابتداي همه¬گيري تا سال 1401

دانشگاه علوم پزشكي كردستان

پزشكي

زمينه و هدف: طغيان يك پنوموني در دسامبر سال 2019 كه پس از بررسي ژنومي مشخص شد گونه ويروسي جديدي از خانواده كرونا ويروس¬ها است، به دليل گسرش سريع و همچنين مرگ هزاران نفر سازمان بهداشت جهاني را مجاب به اعلام يك پاندمي كرد. ويروس در طول زمان دچار تكامل از راه جهش¬ها و نوتركيبي¬هاي متعدد شده، و به همين علت تا كنون در سرتاسر جهان و همچنين در ايران شاهد پيك هاي مختلفي از طغيان اين بيماري بوده¬ايم، كه بررسي اپيدميولوژي بيماري براي كشورهاي مختلف از نظر تبيين و تغيير برنامه¬هاي پيشگيري، درماني و ساير حوزه¬ها حائز اهميت مي باشد و مطالعه حال حاضر به بررسي فراواني و الگوي مرگ و مير در بيماران كوويد-19 بستري در بيمارستان¬هاي استان كردستان از ابتداي همه¬گيري تا سال 1401 مي¬پردازد. مواد و روش ها: ¬¬¬¬¬¬مطالعه حال حاضر به شكل توصيفي-تحليلي انجام گرفته است. در اين مطالعه سوابق پزشكي تمام بيماراني كه در مقطع زماني اسفند ماه سال 1398 تا پايان سال 1400 با تشخيص كوويد-19 در بيمارستان¬هاي استان كردستان بستري و فوت شده¬اند بررسي شد و پس از تطابق معيارها¬ي ورود و خروج، پرونده 3129 بيمار كه شرايط ورود به مطالعه را داشتند بررسي شد. اطلاعاتي كه در چك ليست تهيه شده بود از روي سوابق پزشكي بيماران ثبت شد كه شامل اطلاعات دموگرافيك، سابقه بيماري¬هاي زمينه¬اي، علايم اوليه و علائم حياتي اوليه بيماران، وجود و شدت درگيري ريه در بيماران در يافته هاي سي تي اسكن، طول مدت بستري در بيمارستان، نياز به بستري در بخش مراقبت¬هاي ويژه و ونتيلاسيون مكانيكي، و ميزان شاخص¬هاي هماتولوژيك و شاخص¬هاي التهابي مي¬باشد. مورتاليتي ثبت شده در بازه زماني مورد مطالعه بر اساس وقوع پيك¬هاي مختلف طبقه بندي گرديدند و سپس داده¬هاي مورد نظر توسط نرم افزار آماري spss24 تجزيه و تحليل گرديد. نتايج: در بازه زماني اسفندماه 1398 تا تيرماه 1400، 3129 مرگ ناشي از بيماري كوويد-19 در استان كردستان ثبت شده است. ميانه سن اين افراد در كل 70 سال بوده است كه از اين بين 57.8% مرد بوده-اند. درصد مرگ و مير در افراد بستري در مجموع 8.9% بوده و الگوي منظمي نداشته و اين مقدار در پيك دوم به حدود 12.3 درصد رسيده است و سپس روند رو به كاهش داشته است و در پيك چهارم به حدود 5.3 درصد رسيده است.در هر يك از پيك هاي كرونا نيز بيشتزين مرگ و مير مربوط به شهر سنندج و سپس شهر سقز بوده است.همچنين بيشترين درصد مرگ و مير در هر پيك در افراد خانه دار بوده است.اكثر بيماران فوتي شدت درگيري ريه تا 25 درصد داشته¬اند، كه به جز پيك اول كه شايعترين شدت درگيري ريه بين 25 تا 50 درصد بيشترين شيوع را داشته است درساير پيك¬ها نيز بيشترين شيوع درگيري ريه تا 25 درصد بوده است. تعداد بيماران فوت شده در كل پيك¬ها كه نياز به ونتيلاتور داشته¬اند، 696 نفر(22.2%) بوده است و همچنين درصد نياز به ونتيلاتور در اين بيماران در پيك¬هاي متوالي كاهش داشته است.تعداد بيماران بستري در بخش مراقبت ¬هاي ويژه 515 نفر(16.5%) بوده است كه بر خلاف نياز به ونتيلاتور الگوي منظمي در طول پيك¬هاي مختلف نداشته است. ميانه طول مدت بستري در بيماران فوتي 3 روز بوده است. نتيجه‌گيري: مقايسه نرخ مرگ و مير در بيماران بستري به دليل بيماري كوويد-19 در اين مطالعه تقريبا همراستا با ديگر مطالعات جهاني مي¬باشد. اما با توجه به داده¬هاي پيك اول و ديگر پيك¬ها، مي¬توان نتيجه گرفت كه در ابتدا سيستم بهداشتي-درماني آمادگي و تجهيزات براي مقابله با بحران را نداشته است و به مرور خود را تطبيق داده است. از اين رو مي¬بايست با استفاده از تجربيات اين همه¬گيري و همچنين برنامه ريزي درست جهت مقابله با چالش¬هاي و بحران¬هاي مشابه در آينده گام برداشته شود. نحوه ثبت اطلاعات و كيفيت داده¬هاي ثبت شده در مواردي مانند بيماري¬هاي زمينه¬اي يا علائم باليني با ديگر كشورهاي پيشرفته اختلاف چشمگير دارد و بهبود ثبت اطلاعات مي¬تواند در برنامه ريزي¬هاي آينده سيستم بهداشتي درماني بسيار موثر باشد. كلمات كليدي: كوويد-19؛ الگو مرگ و مير؛ كردستان

229909

دانشگاه علوم پزشكي كردستان

پزشكي

پزشكي

دانشگاه علوم پزشکي کردستان

وحيد يوسفي نژاد