كاربرد بيوفسفر و نانوفسفر بر تغييرات رشدي و عملكردي گوجه‌فرنگي گلخانه¬اي در حضور باكتري سودوموناس پوتيدا (Pseudomonas putida)

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

علوم و مهندسي باغباني

كارشناسي ارشد

گوجه‌فرنگي از سبزي¬هاي فصل گرم بوده كه ازلحاظ سطح زير كشت نسبت به ساير سبزيجات در ايران داراي اهميت ويژه¬اي است. در بسياري كشورها بعد از سيب‌زميني مهم‌ترين سبزي و از سبزي¬هاي بسيار پرهزينه محسوب مي¬شود. بنابراين بررسي فاكتورهايي كه موجب افزايش كميت و كيفيت ميوه مي¬شود به‌ويژه در بحث مديريت كشت، ضروري به نظر مي¬رسد. مطالعه¬ي حاضر به بررسي اثر باكتري سودوموناس پوتيدا و كودهاي فسفره بر كميت و كيفيت ميوه گوجه‌فرنگي پرداخت. آزمايش به‌صورت فاكتوريل در قالب طرح كاملاً تصادفي با سه تكرار در گلخانه تحقيقاتي دانشگاه صنعتي اصفهان انجام گرفت. تيمارهاي موردبررسي شامل فاكتور اول منابع مختلف فسفر (بيوفسفر پودر استخوان، نانو فسفر هيدروكسي آپاتيت، سوپر فسفات تريپل و شاهد) و فاكتور دوم شامل استفاده از باكتري سودوموناس پوتيدا (حضور و عدم حضور) بود. كودهاي فسفره در دو غلظت 20 و 40 ميلي‌گرم بر كيلوگرم خاك استفاده شدند و تيمار شاهد عدم استفاده از كود و باكتري بود. نتايج نشان داد كه حضور باكتري موجب بهبود خصوصيات رشدي، شكل ميوه، سفتي ميوه، خصوصيات فتوسنتزي، ويتامين ث، تركيبات فنولي و فلاونوئيد، جذب بهتر عناصر پتاسيم و فسفر شد. درحالي‌كه فعاليت آنتي‌اكسيداني و جذب كلسيم را كاهش داد. برهمكنش معني‌دار كود و باكتري نشان از پاسخ متفاوت گياه به منابع فسفر در حضور و يا عدم حضور باكتري دارد. بررسي خصوصيات رشدي و عملكردي گوجه‌فرنگي نشان داد كه منبع نانو فسفر هيدروكسي آپاتيت در غلظت 40 ميلي‌گرم بر كيلوگرم خاك در حضور باكتري موجب افزايش اكثريت پارامترهاي رشدي و كمي ميوه شد بدين‌صورت كه در حضور اين تيمار ارتفاع، بيوماس، عملكرد ميوه، سفتي و وزن تك ميوه افزايش معني‌داري نشان داد. اگر‌چه بيوفسفر پودر استخوان (20 ميلي‌گرم بر كيلوگرم) در حضور باكتري از نظر خصوصيات رشدي و عملكرد ميوه شبيه تيمار قبلي بود اما از نظر سفتي ميوه و بيوماس مانند نانوفسفر هيدروكسي آپاتيت در حضور باكتري نبود و كاهش معني‌داري نشان داد. سوپر فسفات تريپل (20 ميلي‌گرم بر كيلوگرم خاك) در حضور باكتري از نظر خصوصيات رشدي گياه گوجه‌فرنگي شبيه نانوفسفر هيدروكسي آپاتيت در حضور باكتري بود اما از نظر وزن تك ميوه و بيوماس گياه نسبت به تيمار نانو هيدروكسي كاهش معني‌داري نشان داد. نانوفسفر هيدروكسي آپاتيت (40 ميلي‌گرم بر كيلوگرم خاك) در حضور باكتري افزايش معني‌دار RWC، كلروفيل a، b و كاروتنوئيد همچنين فنول كل و ويتامين ث را نيز به همراه داشت. اين تيمار موجب جذب بيشتر نيتروژن، فسفر برگ و ريشه نيز شد. درحالي‌كه بيشترين جذب منيزيوم در غلظت كمتر نانو هيدروكسي آپاتيت در حضور باكتري مشاهده شد و جذب بيشتر كلسيم و سديم نيز در تيمار نانو فسفر هيدروكسي آپاتيت (40 ميلي‌گرم بر كيلوگرم خاك) و عدم حضور باكتري مشاهده شد. تركيب باكتري سودوموناس پوتيدا و نانو فسفر هيدروكسي آپاتيت يك رويكرد مؤثر براي بهبود رشد، عملكرد و ويژگي‌هاي كيفي ميوه گوجه‌فرنگي باشد. در نتيجه، تركيب باكتري سودوموناس پوتيدا و نانو فسفر هيدروكسي آپاتيت مي‌تواند به‌طور مؤثري به بهبود رشد و كيفيت ميوه گوجه‌فرنگي كمك كند. اين رويكرد نه تنها منجر به افزايش عملكرد و خصوصيات كيفي ميوه مي‌شود، بلكه جذب بهتر عناصر غذايي را نيز به همراه دارد، كه درنهايت به توليد گوجه‌فرنگي با كيفيت بالا و اقتصادي‌تر منجر مي‌شود. كلمات كليدي: بهره‌وري، سلامت محيط زيست، عملكرد ميوه، فنول كل، نانو فسفر هيدروكسي آپاتيت، ويتامين ث

229877

توليدات گلخانه اي

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان