پايبندي به فعاليت بدني و حمايت اجتماعي در نوجوانان

كارشناسي ارشد

دانستن ماهيت و سازوكارهاي رابطه بين حمايت (پشتيباني) اجتماعي و پايبندي به فعاليت بدني زمينهاي بسيار مهمي در روانشناسي، ارتقاي تندرستي و علوم ورزشي است. با اين‌حال، همبستگي ميان پشتيباني اجتماعي و پايبندي به فعاليت بدني در ميان جوانان به‌خوبي شناخته‌شده نيست. اين پژوهش باهدف بررسي تأثير منابع و انواع پشتيباني اجتماعي بر پايبندي نوجوانان به فعاليت بدني انجام شد. نمونه 201 نوجوان 10 تا 18 ساله (ميانگين سن = 01/14 سال، انحراف معيار = 86/1 ؛ 100 دختر) بودند كه به‌طور داوطلبانه در برنامه‌هاي فعاليت بدني و ورزشي در تابستان 1401 شركت كردند. از شركت‌كنندگان درخواست شد درباره ميزان حمايتي كه از افراد گوناگون ازجمله پدر و مادر، برادر و خواهر، مربيان و آموزگاران، همسالان و دوستان و ديگر افراد دريافت مي‌كنند، گزارش دهند. نه گونه حمايت براي هر شخص مرجع ارزيابي شد كه دربرگيرنده: تشويق، همراهي، تماشا، گفتگو، تحسين، برنامه‌ريزي، حمل‌ونقل، پرداخت و تامين تجهيزات ورزشي بود. سطح پايبندي به فعاليت بدني با ارزيابي ميزان حضور شركت‌كنندگان در فعاليت بدني و جلسات ورزشي تعيين شد. از تحليل مسير و مدل‌سازي معادلات ساختاري براي بررسي روابط ميان منابع و انواع حمايت با پايبندي به فعاليت بدني استفاده شد. متغيرهاي جمعيت شناختي شامل شاخص توده بدني، بالاترين سطح تحصيلات پدرومادر و درآمد خانواده، به‌عنوان متغيرهاي كمكي در مدل گنجانده شد. تحليل مسير همبستگي مثبت و معناداري را ميان شاخص توده بدني و پايبندي به فعاليت بدني نشان داد. طبق نتايج مدل‌سازي معادلات ساختاري، تشويق، همراهي و تامين تجهيزات ورزشي با پايبندي به فعاليت بدني همبستگي معنادار داشت. همچنين، همبستگي ميان حمايت‌هاي ادراك‌شده با پايبندي به فعاليت بدني براي مربيان مثبت و براي دوستان منفي بود. باآنكه نتايج تحليل مسير نشان داد كه نوجوانان با شاخص توده بدني بالاتر، پايبندي بيشتري به فعاليت بدني منظم نشان داده‌اند. ولي، هنگامي‌كه منابع و انواع حمايت اجتماعي در مدل اضافه شد، همبستگي ميان شاخص توده بدني با پايبندي به فعاليت بدني از ميان رفت. يافته‌ها نشان مي‌دهد كه مربيان از راه همراهي و/يا تشويق از نوجوانان در مشاركت و پايبندي به فعاليت‌هاي بدني منظم حمايت مي‌كنند، درحالي‌كه اين نوع حمايت‌هاي دوستان اثر منفي دارد. پژوهش‌هاي آينده بايد روي مداخلاتي متمركز شوند كه موجب افزايش پشتيباني‌هاي اجتماعي مرتبط با انجام و پايبندي به فعاليتهاي بدني و ورزشي در نوجوانان مي‌شوند

227497

دانشگاه اصفهان

احمدعلي آصفي

تربيت بدني و علوم ورزشي- روانشناسي ورزشي

حميد صالحي