تبيين ضعف¬ها و قوت¬هاي آموزش مجازي در مبحث معاينه بيمار با درد حاد شكم به دانشجويان رشته پزشكي دانشگاه علوم پزشكي گيلان در سال1401

رشت

چكيده مقدمه: آموزش مبحث درد حاد شكم براي دانشجويان رشته پزشكي عمومي دچار ضعف¬ها و قوت¬هايي است كه كم¬تر بدان توجه و پرداخته شده است. از طرفي نياز به توسعه اين روش و به رسميت شناختن آن به عنوان يك روش آموزش وجود دارد. بنابراين هدف از مطالعه حاضر تبيين ضعف¬ها و قوت¬هاي آموزش مجازي در مبحث معاينه بيمار با درد حاد شكم به دانشجويان رشته پزشكي دانشگاه علوم پزشكي گيلان در سال 1401 است. از كاربردهاي مسلم اين مطالعه اين است كه مي¬توان با استفاده از نتايج آن به اصلاح و برطرف كردن ضعف¬هاي اين روش و در نهايت توسعه اين روش آموزشي براي آموزش مبحث درد حاد شكم و تعميم آن به ساير مباحث رشته پزشكي شد. روش كار: مطاله حاضر يك تحليل محتوا (content analysis) بود كه با روش شناختي كيفي قراردادي (Conventional Qualitative) و با رويكرد استقرايي (Inductive) انجام شد. محتواها با استفاده از مصاحبه¬هاي انفرادي (Individual Interviews) و پاسخ¬دهي به سوالات نيمه ساختار يافته (Semi- Structured)، جمع¬آوري شدند. مشاركت كنندگان اساتيد رشته طب اورژانس و جراحي و داخلي و كودكان بودند كه براساس معيارهاي ورودي وارد مطالعه شدند. محتواهاي ضبط شده پياده شده و با روش ييلدريك و شيمشك كه شامل چهار مرحله كدگذاري داده¬ها (Coding Data)، يافتن تم¬ها/ طبقات (Finding Themes/ Categories)، سازماندهي كدها و تم¬ها/ طبقات (Editing Codes And Themes/ Categories) و تفسير يافته¬ها است تحليل شدند. براي استحكام داده¬ها از چهار قانون گوبا و لينكلن استفاده شد. در نهايت نتايج در قالب يك مقاله ارايه شد. يافته¬ها: پس از انجام مصاحبه¬ها و پياده سازي آن¬ها مشخص شد كه، ضعف¬هاي آموزش مجازي در تدريس معاينه شكم داراي سه طبقه 1- كاهش كيفيت ياددهي- يادگيري 2- محدوديت¬هاي اجرا 3- تهديدها و 9 زيرطبقه بود. طبقه اول كاهش كيفيت ياددهي- يادگيري با زيرطبقات: الف- ضرورت حضور در بالين براي معاينه لمس شكم ب- ناكارآمدي آموزش مجازي در ياددهي دق شكم ج- نداشتن قابليت آموزش بصورت مجازي براي مبحث سمع شكم طبقه دوم محدوديت¬هاي اجرا با زيرطبقات الف- متوجه نشدن نكات ريز و مهارت-هاي جانبي ب- موانع رواني و ارتباطي ج- مهارت محور بودن پزشكي د- نياز به شرايط و ملزومات خاص و طبقه سوم 3- تهديدها با زيرطبقات: الف- آماده نكردن براي موقعيت كريتيكال ب- رعايت نشدن منشور اخلاقي مشخص شد. مزاياي آموزش مجازي در تدريس معاينه شكم داراي سه طبقه 1- جبران نواقص آموزش حضوري 2- انعطاف پذيري 3- بهبود فرآيند ياددهي و 8 زيرطبقه بود. طبقه اول جبران نواقص آموزش حضوري با زيرطبقات: الف- رفع كمبود كيس ب- حل زيادي دانشجويان ج- مديريت هزينه¬ها، زمان و مكان. طبقه دوم انعطاف پذيري با زيرطبقات: الف- هدايت پذير از راه دور ب- ابزار انتقال دهنده مفاهيم پايه طبقه سوم اصلاح فرآيند ياددهي- يادگيري با زيرطبقات: الف- رنگ بخشيدن به كدهاي اخلاقي معاينات ب- تكرارپذيري و بازبيني تجارب ج- تناسب داشتن با راهبردهاي معايناتي حضوري. نتيجه¬گيري: نتايج حاكي از آن است كه تلاش¬هاي متخصصين، اساتيد و مسئولين آموزش پزشكي بايد در جهت كاهش دادن ضعف¬هاي آموزش مجازي به حداقل و افزايش قوت¬هاي آن به حداكثر انجام شود. بنابراين متخصصين، اساتيد و مسئولين آموزش پزشكي لازم است براي كاهش ضعف¬هاي آموزش مجازي در تدريس معاينه شكم روي افزايش كيفيت ياددهي- يادگيري تمركز بيش¬تري داشته باشند. از دانشجويان مرتب بازخورد بگيرند و بازده يادگيري را به طور دوره¬اي ارزشيابي كنند. سعي نمايند محدوديت¬هاي اجرايي نظير محدويت ياددهي مهارت¬هاي جانبي و تعاملات بين فردي و ارتباطات رواني با بيمار را از پيش رو برداشته يا بهبود بخشند. براي تهديدها كننده¬هاي اين روش كه آماده نكردن دانشجوي طب اورژانس براي موقعيت¬هاي كريتيكال درد حاد شكم بود راهكارهايي بينديشند از جمله استفاده از آموزش¬هاي تركيبي، يعني استفاده از آموزش مجازي و حضوري براي تدريس معاينه شكم. مزاياي قابل توجهي در تجارب اساتيد طب اورژانس در تدريس مجازي معاينه شكم گزارش شد. اين مزايا كه شامل جبران نواقص آموزش حضوري، انعطاف پذيري و بهبود فرآيند ياددهي نشان مي¬دهد كه هم¬چنان مي¬توان به روش مجازي به عنوان يك روش دوم و كمكي و جبراني براي اساتيد تكيه كرد و از اين روش¬ها با توجه به احساس راحتي استاد و دانشجو و بهبود يادگيري حتي بعد از اتمام پاندمي كوويد- 19 استفاده نمود. كلمات كليدي: آموزش مجازي، پزشكي عمومي، درد حاد شكم، طب اورژانس

224998

علوم پزشكي گيلان