بازيابي درختان چنار در فضاي سبز شهري از كلروز به روش شيمي درماني توسط يك سيستم با فشار پايين تزريق به تنه درخت

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

علوم و مهندسي باغباني

كارشناسي ارشد

چكيده ‫ درخت چنار يكي از مهمترين گونه‌هاي درختي موجود در فضاي سبز ايران است كه متاسفانه در سال‌هاي اخير دچار مشكل زرد برگي و خزان زودرس شده كه مشكلي پيچيده و چندوجهي است و يكي از عمده‌ترين عامل بروز آن، كمبود يا غيرفعال شدن آهن در برگ است. شيمي‌درماني روشي ابتكاري براي نجات درختان نوميد از درمان با روش درون‌درماني است كه سبب ايجاد واكنش سريع و شديد و بازيابي سلامت درخت مي‌شود. در همين راستا، پژوهش حاضر در قالب طرح آزمايشي كاملاً تصادفي، شامل 4 تيمار و 5 تكرار با هدف رفع مشكل زردبرگي و احياي درختان چنار اجرا گرديد. تيمارها شامل 2 منبع آهن (نانو كلات آهن، آمينو كلات آهن) در غلظت‌هاي (10،2 و 20 درصد)، عصاره جلبك دريايي، در غلظت‌هاي (0، 2 و 4 درصد) و تيمار شاهد (آب مقطر) بود. تيمارهاي درون درماني در يك نوبت در اواسط خردادماه سال 1401، حجم محلول تزريقي براي هر كپسول 80 ميلي‌ليتر، براي هر درخت 3 عدد كپسول و براي كليه تيمارها ثابت اعمال گرديد. تيمار شاهد آب مقطر نيز به روش درون درماني همانند تيمارهاي مورداستفاده جهت يكسان‌سازي شرايط اعمال شد. پس از انجام شيمي¬درماني درختان برگ¬هاي بيمار خود را تا پايان تيرماه 1401 به سبب اثر غلظت بالاي مواد تزريق شده از دست دادند و برگ هاي جديد از هفته اول و دوم مردادماه 1401 شروع به رشد كردند. تاج-پوش درختان خردادماه 1402 به طور كامل بازيابي گرديد. اندازه گيري شاخص¬هاي اين پژوهش در 5 بخش شاخص هاي فيزيولوژيك، برگ، روزنه، عناصر و شاخص¬هاي مورفولوژيك¬ به انجام رسيد. نتايج اين پژوهش نشان داد كه اثر غالب تيمارها بر بهبود بيشتر شاخص‌ها مورفولوژيك و فيزيولوژيك درختان چنار درگير با زردبرگي در سال‌هاي 1401 و 1402، نسبت به شاهد، مثبت و معنادار بود. كاربرد غلظت‌هاي 2 درصد منابع آهن و 0 و 2 درصد عصاره جلبك دريايي، در مجموع، تاثير معناداري بر بهبود درختان درگير با زردبرگي نداشت. در مقابل، كاربرد تيمار آمينوكلات آهن 20 درصد، نانوكلات آهن 20 درصد و عصاره جلبك دريايي 4 درصد، تاثير معناداري بر افزايش محتواي رنگيزه‌هاي فتوسنتزي گياه، فلورسانس كلروفيل و در نهايت افزايش محتواي كربوهيدرات در گياهان تيمار شده نسبت به شاهد گرديد. همچنين در كاربرد تيمار آمينوكلات آهن 20درصد بيشترين ميزان عناصر آهن و نيتروژن، به عنوان دو عنصر مهم در ساختار كلروفيل، نسبت به شاهد مشاهده شد. شيمي درماني با منبع آمينوكلات آهن سبب بهبود قابل توجه در كل محتواي كلروفيل و سطح برگ به ترتيب تا 134 و 42 درصد و پيرو آن افزايش محتواي كربوهيدرات تا 41 درصد و در نهايت بازيابي سلامت ظاهري تاج‌پوش درختان تا 60 درصد نسبت به درختان شاهد در سال 1402 گرديد. در مجموع بهترين تيمار‌هاي قابل توصيه در شيمي‌درماني با هدف بازيابي درختان چنار به ترتيب آمينوكلات آهن 20 درصد، نانوكلات آهن 20 درصد و عصاره جلبك دريايي 4 درصد بود.‬‬‬‬‬ ‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

223434

گياهان زينتي

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان