ارتباط بين باور به دنياي ناعادلانه/عادلانه، درگيري هيجاني و انتقاد در خانواده، با سكوت خود در مادران داراي فرزند ناتوان ذهني: بررسي نقش ميانجي درماندگي آموخته شده

مشاوره گرايش مشاورهي توانبخشي

2/28/2023 12:00:00 AM

اين پژوهش با هدف بررسي معادلات ساختاري ارتباط بين باور به دنياي ناعادلانه/عادلانه، درگيري هيجاني و انتقاد در خانواده با سكوت خود با بررسي نقش ميانجي درماندگي آموخته‌شده در بين مادران داراي فرزند ناتوان‌ذهني تحت پوشش بهزيستي شهرستان فارسان واقع در استان چهارمحال و بختياري در سال 1401 به روش همبستگي انجام شد. حجم جامعه 245شركت كننده بود كه براساس فرمول كوكران حجم نمونه لازم 150 نفر به دست آمد اما به دليل اينكه در پژوهش معادلات ساختاري به حداقل نمونه 200 نفري نياز است 200 نفر به صورت نمونه‌گيري در دسترس جهت شركت در پژوهش انتخاب شدند و به پرسشنامه‌هاي باور به دنياي عادلانه ليپكورس (1991)، پرسشنامه‌ باور به دنياي عادلانه عمومي دالبرت و همكاران (1987)، پرسشنامه‌ باور به دنياي ناعادلانه دالبرت و همكاران (2001)، پرسشنامه درگيري هيجاني و انتقاد در خانواده شيلدز و همكاران (1994)، پرسشنامه‌ سكوت خود جك (1991) و پرسشنامه‌ درماندگي آموخته شده كوينلس و نيلسون (1988) پاسخ دادند و داده‌ها با استفاده از تحليل معادلات ساختاري در نرم‌افزار AMOS تحليل شدند. يافته‌ها نشان داد كه اثر مستقيم دنياي عادلانه بر سكوت خود به لحاظ آماري، منفي و معنادار است همچنين اثر مستقيم دنياي عادلانه بر درماندگي آموخته ‌شده نيز به لحاظ آماري، منفي و معنادار است، اين در حالي است كه بين دنياي ناعادلانه با سكوت خود رابطه مستقيم، مثبت و معنادار وجود دارد و بين دنياي ناعادلانه با درماندگي آموخته‌شده رابطه مستقيم، مثبت و معنادار وجود دارد. علاوه بر آن بين درماندگي آموخته‌شده با سكوت خود، رابطه مستقيم، مثبت و معنادار وجود دارد و ميان درماندگي آموخته‌شده در ارتباط بين باور به دنياي عادلانه و باور به دنياي ناعادلانه با سكوت خود، نقش ميانجي وجود دارد. نتايج اين پژوهش نشان داد بين انتقاد در خانواده با درگيري هيجاني رابطه مستقيم، مثبت و معنادار است و بين انتقاد در خانواده با سكوت خود رابطه مستقيم، مثبت و معنادار است همچنين بين درگيري هيجاني با سكوت خود، رابطه مستقيم وجود دارد به‌علاوه اينكه اثر مستقيم درگيري هيجاني بر سكوت خود به لحاظ آماري، مثبت و معنادار است درگيري هيجاني در ارتباط بين انتقاد در خانواده با سكوت خود، نقش ميانجي دارد. با توجه به يافته‌ها مي‌توان اين نتيجه را گرفت كه مادران داراي فرزند ناتوان ذهني در صورت داشتن باور به دنياي ناعادلانه بيشتر، درماندگي آموخته شده و سكوت خود بيشتري را تجربه مي‌كنند آن‌ها همچنين هرچه انتقاد بيشتري در خانواده داشته باشند درگيري هيجاني بالاتر و سكوت خود بالاتري را تجربه مي‌كنند كه مي‌توان با آموزش‌ها و مداخلات لازم موجب تغيير باورهاي آن‌ها از ناعادلانه به عادلانه شد و با كنترل انتقاد در خانواده وضعيت درگيري هيجاني را بهبود بخشيد كه اين خود مي‌تواند منجر به كاهش درماندگي آموخته شده و نهايتاً كاهش سكوت خود و افسردگي در مادران داراي فرزند ناتوان ذهني شود.

221452

دانشگاه اردکان

ياسر رضاپورميرصالح Rezapour Yaser