چگونه رهبران خودشيفته بر لبان پيروان مهر خاموشي مي‌زنند؟ بررسي نقش ميانجي بازيگري سطحي و فرسودگي عاطفي و نقش تعديل گري سبك دل‌بستگي

10/11/2022 12:00:00 AM

امروزه مبحث رهبري به يك موضوع مهم در روانشناسي سازماني تبديل شده است و از آن به عنوان مفهوم شناخته شده¬اي ياد مي¬شود كه اگر بدرستي اعمال شود، مي¬تواند درخدمت ارتقا و رشد افراد قرار گيرد. پژوهش¬هاي متعدد، رفتار رهبران، سبك¬هاي رهبري و تأثير رهبران بر عملكرد گروه¬ها و همچنين ابعاد تاريك رهبري و بد رفتاري آن¬ها را مورد بررسي قرار داده است. بطور معمول پژوهشگران بر اين باورند يكي از عواملي كه از سوي رهبران منجر به آسيب به پيروان مي¬گردد، رهبري خودشيفته است. رهبران خودشيفته عموماً با اعمال و رفتار خود باعث آسيب¬هاي عاطفي به زيردستان خود شده و با واكنش¬هاي منفي نسبت به انتقادات، آن¬ها را محكوم به سكوت مي¬كنند. از اين رو، اين پژوهش بر آن است با استفاده از نظريه حفاظت از منابع، نظريه دلبستگي و ادبيات خودشيفتگي، اينكه رهبران خودشيفته چگونه و به چه روشي رفتار صداي پيروان را سركوب مي‌كنند و چه زماني اين تأثير كاهش مي¬يابد را مورد بررسي قرار دهد. بر اين اساس، در اين پژوهش يك مدل كه داراي متغير ميانجي و تعديل كننده مي¬باشد ايجاد شده است كه در آن بازيگري سطحي و فرسودگي عاطفي رابطه بين رهبري خودشيفته و رفتار آواي پيروان را واسطه مي‌كنند و دو سبك دلبستگي اضطرابي و اجتنابي نيز رابطه بين رهبري خودشيفته و بازيگري سطحي را تعديل مي‌كنند. پژوهش پيش رو از منظر هدف كاربردي و از حيث روش توصيفي و در زمره پژوهش¬هاي پيمايشي توصيفي قرارداد. جامعه آماري پژوهش دانشجويان و اساتيد دانشگاه¬هاي سراسري است و حجم نمونه با توجه به ضريب تاًثير 305 است. نمونه‌گيري به روش نمونه‌گيري در دسترس و تعيين حجم نمونه با توجه به ضريب تأثير و قواعد سرانگشت ، به ازاي هر متغير حداقل 30 نمونه است. داده‌ها از طريق پرسشنامه‌هاي استاندارد گردآوري و پس از اعتبار سنجي پايايي و روايي پرسشنامه‌ها، تجزيه‌وتحليل داده‌ها و آزمون فرضيه‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS و ماژول PROCESS انجام شد. نتايج حاكي از آن است كه رابطه مستقيم بين رهبري خودشيفته و آواي پيروان منفي و معنا‌دار است. همچنين رابطه غيرمستقيم بين رهبري خودشيفته و آواي پيروان از طريق بازيگري سطحي و فرسودگي عاطفي نيز منفي و معنا¬دار است. علاوه بر اين، نتايج نشان مي‌دهد كه در رابطه ميانجي شده رهبري خودشيفته و آواي پيروان، افراد با سطح بالايي از دلبستگي اجتنابي كمتر دچار بازيگري سطحي مي¬شوند و تأثير آن بر روي آوا كاهش مي¬يابد. در انتها نيز پيشنهاد¬هايي مرتبط با نتايج پژوهش ارائه شده است.

221451

دانشگاه اردکان

شريفي راد محمد صادق Sharifirad Mohammad Sadegh