سبب شناسي سوختگي باكتريايي برگ پياز در استان اصفهان

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

كشاورزي

كارشناسي ارشد

طي سال‌هاي اخير، يك نوع بيماري بلايت (سوختگي) برگي در برخي مزارع پياز استان اصفهان شيوع گسترده‌اي پيدا كرده است كه در كاهش كمي و كيفي اين محصول تاثير زيادي دارد. علايم اين بيماري كه در سه ماه تابستان روي برگ‌هاي پياز بروز مي‌كند، به صورت لكه‌هاي سر سوزني آبسوخته تا درشت كم رنگ خاكستري يا قهوه‌اي روشن ظاهر مي‌شود. با گذشت زمان لكه‌ها به هم پيوسته و به صورت نوارهاي سوخته قهوه‌اي رنگ سراسري درآمده، باعث خشكيدگي برگها مي‌شوند. به منظور سبب شناسي عامل يا عوامل بيمارگر باكتريايي اين بيماري، طي چندين نوبت در سال‌هاي 1399 و 1400 از مزارع مختلف در فريدن، داران و دامنه اصفهان نمونه برداري شد. از كشت نمونه‌هاي جمع آوري شده روي محيط Nutrient Agar (NA)، 85 جدايه باكتريايي بدست آمد كه يك نوع جدايه با كلني‌هاي سفيد رنگ، بر آمدگي كم و حاشيه ناصاف، فراواني بيشتري (65 جدايه) در بين آنها داشت كه در گروه I قرار گرفتند. جدايه‌هاي بدست آمده ديگر، كلني‌هاي زرد تا كرم رنگ داشتند كه به عنوان گروه II در نظر گرفته شدند. در اين گروه چهار جدايه با كلني‌هاي زرد شفاف، برآمده با حاشيه صاف در زير گروه IIa، 10 جدايه با كلني‌هاي زرد روشن روي NA وكلني‌هاي تيره با مركز سبز متاليك روي محيط EMB در گروه IIb و شش جدايه كرم رنگ روي NA و صورتي رنگ روي محيط YDC در گره IIc تقسيم بندي شدند. پس از اطمينان از بيماري زايي جدايه‌ها و تاييد تفاوت ويژگي هاي مورفوژيكي و بيوشيميايي زير گروه‌هاي IIa، IIb و IIc با يكديگر و با گروهI، DNA استخراج شده از جدايه‌هاي هر گروه و زير گروه، با استفاده از آغازگرهاي BOX1R و ERIC1R/ERIC2F تحت آزمون rep-PCR قرار گرفتند. الگوي باندي بدست آمده در اين انگشت نگاري ژنتيكي، تقسيم بندي قبلي جدايه‌ها بر اساس ويژگي هاي مورفولوژيكي و بيوشيميايي را تاييد كرد. جهت شناسايي جدايه‌هاي گروه اصلي اين پژوهش (گروه I)، از جفت آغازگرهاي اختصاصي جنس Burkholderia و گونه‌هاي B. gladioli و B. cepacia Complex (BCC) در واكنش PCR استفاده شدكه علايم مشابهي را در بيماري بلايت باكتريايي برگ پياز ايجاد مي‌كنند. در هيچكدام از اين واكنش‌هاي PCR، باندهاي اختصاصي مورد نظر تكثير نشد و احتمال دخالت گونه‌هاي جنس Burkholderia در بروز بيماري بلايت برگي پياز در استان اصفهان منتفي شد. در توالي يابي نوكلئوتيدي بخشي از ناحيه 16S rRNA جدايه‌هاي شاخص گروه I و زير گروه‌هاي IIa، IIb و IIc، تكثير شده با جفت آغازگر عمومي پروكاريوتها (27F/1492R) در واكنش PCR، مشخص شد كه اعضاي گروه I به عنوان جدايه‌هاي غالب، به جنس Pseudomonas، جدايه‌هاي زيرگروه IIa به جنس Xanthomonas، زيرگروه IIb به جنس Pantoea و زيرگروه IIc به جنس Erwinia تعلق دارند. طي واكنش‌هاي PCR با جفت آغازگرهاي توصيه شده براي Pseudomonas spp. (PA-GS-F/PA-GS-R، PsEG30F/PsEG790R و UP-1E/AprU) از DNA جدايه‌هاي شاخص گروه I، تك باندهاي مورد انتظار براي هر جفت آغازگر تكثير شد. توالي يابي نوكلئوتيدي اين قطعات DNA و مقايسه آنها با توالي‌هاي موجود در پايگاه داده NCBI نشان داد كه باكتري‌هاي گروه I در حد بسيار بالايي با (7/99%) با باكتري Pseudomonas coronafaciens شباهت دارند. اين باكتري در آمريكا به عنوان عامل زردي برگ‌هاي جوان (yellow buds) و بلايت برگ‌هاي مسن پياز شناخته شده است، ولي ناتواني جدايه‌هاي اصفهان در توليد رنگدانه‌هاي فلورسنت روي محيط كشت King´s B و همچنين عدم بروز علايم زردي برگ در نمونه‌هاي استان اصفهان، مانع از آن است كه باكتري P. syringae pv. coronafaciens به عنوان عامل بيماري لكه برگي پياز در استان اصفهان معرفي شود و لازم است مطالعات تاكسونوميكي عامل بيماري بلايت باكتريايي ادامه يابد.

219932

بيماري شناسي گياهي

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان