بررسي تداعي‌معاني رنگي ايرانيان با استفاده از پيمايش‌هاي جهاني و تاثير مؤلفه‌اي رنگي برآن‌ها

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

مهندسي نساجي

كارشناسي ارشد

تحقيقات زيادي در كشورهاي مختلف روي روان‌شناسي رنگ‌ها و تأثير رنگ‌ها بر ذهن و روان افراد و تداعي¬معاني رنگ‌ها صورت گرفته و براي رنگ‌هاي مختلف نظرات متفاوتي ارائه‌ شده است. اگرچه اخيراً تحقيقات متعددي در مورد احساس، هارموني و ترجيح‌رنگي ايرانيان انجام شده، اما گزارش‌هاي كمي در مورد تداعي¬معاني ¬رنگي ايرانيان ارائه ‌شده است كه اين گزارش‌ها نيز داراي مشكل عدم جمع‌آوري مناسب داده‌ها و روش‌هاي معتبر تحليلي هستند. بنابراين با توجه به تأثير متغيرهاي متنوع بر روان‌شناسي رنگ و به ‌تبع آن بر تداعي¬معاني رنگ‌ها، به نظر مي‌رسد بايستي تحقيق روي موضوع بررسي تداعي¬معاني رنگي ايرانيان به‌ويژه با استفاده از پايگاه داده‌هاي جهاني رنگ انجام گيرد تا بتوان تشابهات و اختلافات احتمالي را بين ايرانيان و مردم ساير كشورها يافت و بتوان تداعي¬معاني رنگ بومي براي ايرانيان را به دست آورد. لذا هدف اين پژوهش بررسي تداعي¬معاني رنگ‌ها براي ايرانيان است كه از 15 مشاهده‌كننده مرد و 15 مشاهده‌كننده زن كه ديد رنگي سالمي با توجه به آزمون ايشي‌هارا داشتند استفاده ¬شد. با توجه به محدوديت‌هاي مكاني و زماني و هم‌چنين نياز به استفاده از نمايشگر رنگ¬ دقيق در بررسي اين موضوع، از ميان دانشجويان دانشگاه صنعتي اصفهان كه ميانگين سني آن‌ها بين 21 تا 36 سال بودند نمونه‌گيري به عمل آمد. نظرات اين افراد در مورد تداعي¬معاني رنگي با ديدن نمونه رنگ و نيز با مشاهده اسم آن و مقايسه نتايج آن‌ها مورد بررسي قرارگرفت. رنگ‌هاي اصلي انتخاب ‌شده در اين تحقيق از داده‌هاي تحقيق نام-گذاري¬ رنگ ايرانيان استفاده شد. اين رنگ‌ها شامل خاكستري، سبز، سياه، آبي، قرمز، نارنجي، سفيد، قهوه‌اي، زرد، صورتي، فيروزه‌اي و بنفش بودند و بر اساس آن‌ها فام، و به دليل بررسي تاثير احتمالي تفاوت رنگ¬هاي داراي نام يكسان، خلوص و روشنايي متفاوت به آن‌ها افزوده شد و به اين طريق تعداد رنگ¬ها در آزمايش بر¬اساس مشاهده نمونه افزايش يافت. با استفاده از داده‌هاي كلمات تداعي¬معاني شده براي اين رنگ‌ها، بررسي تداعي¬معاني رنگي با استفاده از آزمايش‌هاي روان فيزيكي براي نمونه‌هاي نمايش داده‌ شده روي نمايشگري كه توصيف رنگي شده انجام شد. در نهايت تحليل داده‌هاي جمع‌آوري ‌شده با استفاده از روش‌هاي آماري مناسب يعني ضريب همبستگي پيرسون براي مقايسه همبستگي بين كلمات، جدول توزيع فراواني براي محاسبه شاخص‌هاي مركزي، شاخص‌ پراكندگي، ابر واژگان و مقايسه گروهي داده‌ها با گروه‌هاي ديگر،و آزمون توزيع نرمال يا روش سبد خريد استفاده شد. نتايج آزمون تداعي¬معاني با ديدن نام رنگ¬ها بر حسب كلمات با بار معنايي مثبت، منفي، جنسيتي، احساسي(هيجاني)، طبيعت، اشياء، اتفاقات و حوادث طبقه¬بندي¬شد و با داده¬هاي پيمايش جهاني رنگ مقايسه گرديد. نتايج نشان دادند كه اگر چه در بسياري از تداعي‌معاني رنگ‌ها ارتباط نزديكي بين تداعي‌معاني تحقيق حاضر و تداعي‌معاني ساير كشورها وجود دارد، اما اختلاف‌هاي قابل توجهي نيز وجود دارد كه نياز به يك تحقيق جامع و كامل براي فهم اين اختلافات دارد كه نتايج آن در طراحي محصول ايراني در حيطه رنگ به ويژه پوشاك را ضروري مي‌نمايد.

215579

شيمي نساجي و علوم الياف

مهندسي نساجي

دانشگاه صنعتي اصفهان

هاله خليلي، فرزانه علي حسيني

حسين ايزدان، فروغ مهيار