بررسي موانع و عوامل تسهيل كننده مراقبت هاي دنداني پيشگيرانه خانگي در كودكان 12-6 ساله عقب¬مانده ذهني در شهر رشت در سال 1400

علوم پزشكي گيلان

مقدمه: بهداشت دهان و دندان بخشي جدايي ناپذير از سلامت عمومي ميباشد. در برخي شرايط خاص به¬ويژه در ميان افراد كم توان ذهني، بهداشت دهان و دندان ناديده گرفته مي¬شود و مطالعات نيز نشان داده¬است كه جمعيت افراد كم¬توان ذهني، در خطر بهداشت دهاني ضعيف قرار دارند. در اين مطالعه سعي داريم موانع و عوامل تسهيل¬كننده مراقبت¬هاي دندانپزشكي پيشگيرانه را در كوكان عقب¬مانده ذهني شناسايي كرده تا باعث بهبود مداخلات پيشگيرانه در اين دسته از افراد‌ شود. مواد و روش¬ها: ابزار جمع¬آوري اطلاعات پرسشنامه محقق ساخته بود. پرسشنامه پس از تكميل رضايت¬نامه آگاهانه توسط مراقبين كودكان عقب¬مانده ذهني 12-6 ساله، پاسخ داده شد. اين پرسشنامه شامل 10 پرسش از داده¬هاي دموگرافي، 7 پرسش از وضعيت بهداشت دهان و دندان و 11 پرسش از موانع و تسهيل¬كننده¬هاي مراقبت¬هاي دنداني پيشگيرانه مي¬شد. جهت شناسايي بهتر موانع و تسهيل¬كننده¬ها 2 سوال انتهايي پرسشنامه، سوالاتي با انتهاي باز بودند كه مراقبين بتوانند موانع و تسهيل¬كننده¬هايي كه در پرسشنامه به آن اشاره نشده¬است را توصيف كنند. تجزيه و تحليل داده¬ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 26 انجام شد. نتايج: ميانگين سن مراقبين 59/6 ±09/39 سال بوده¬است؛ كه فقط 5/12 درصد مراقبان (12نفر) مرد بوده¬اند. در اين مطالعه 9/72 درصد مراقبان تحصيلات غيردانشگاهي داشتند و 26 درصد افراد داراي تحصيلات دانشگاهي بودند و تنها 3/8 درصد افراد تحت پوشش بيمه دندانپزشكي بودند و بين مراجعه به دندانپزشك به¬طور منظم (سالي يك¬بار) با بيمه پوشش¬دهنده دندانپزشكي (022/0=p) ارتباط معناداري مشاهده شد به¬طوري¬كه فراواني مراجعه در دركودكاني كه بيمه پوشش¬دهنده دندانپزشكي داشتند بالاتر از افرادي بود كه بيمه پوشش¬دهنده نداشتند. از طرفي 5/86 درصد كودكان نيز اصلا جهت اعمال پيشگيرانه به دندانپزشك مراجه نكرده¬بودند و سن شروع مسواك¬زدن كودك نيز تنها در 2/5 درصد افراد زير 2 سال بود. در مطالعه¬ي ما ارتباط معني¬داري بين تحصيلات مراقبان و دفعات مسواك زدن كودكان يافت نشد. هم¬چنين در اين مطالعه ميانگين سن شروع مسواك زدن در كودكاني كه مادر مراقب آنها بود، كمتر بود (008/0=p) و بين سن شروع مسواك¬زدن كودك با سن كودك ارتباط مستقيم و معناداري مشاهده شد (002/0=p). به¬طوري¬كه در كودكان با سن بيشتر، سن شروع مسواك¬زدن بيشتر بود. نتيجه¬گيري: براساس نتايج مطالعه¬ي ما عواملي مانند سطح همكاري كودك، مهارت¬هاي مراقب در انجام اعمال دندانپزشكي پيشگيرانه، هنجارهاي اجتماعي و آگاهي از عواقب بهداشت ضعيف دهان و دندان جزء عوامل تسهيل¬كننده¬ي مراقبت¬هاي دنداني پيشگيرانه خانگي بودند. عامل محدوديت¬هاي زماني از سوي مراقبان به¬عنوان يك مانع شناسايي شد. عوامل سايز دهان كودك، تنوع وسايل پيشگيرانه، سطح بيزاري دهاني و وجود فقط يك مراقب براي كودك نيز تاثيري در مراقبت هاي دنداني پيشگيرانه خانگي نداشتند. كليدواژه: كودك، مراقبت دنداني، پيشگيرانه

215283

علوم پزشكي گيلان