عنوان
يكپارچه سازي مسئله مكان‌يابي كالا در انبار و برنامه‌ريزي جرثقيل‌هاي سقفي با در نظر گرفتن محدوديت‌هاي مربوط به عدم تداخل، سرعت جرثقيل‌ها و وزن اقلام
نويسنده اصلي
صهبا، كيانا
محل تحصيل
اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان
رشته تحصيلي
مهندسي صنايع
مقطع تحصيلي
كارشناسي ارشد
چكيده
در اكثر صنايع، قسمت عمده اي از منابع صرف سرمايه گذاري در سيستم‌هاي انبارداري مي‌شود. هدف از ايجاد سيستم‌هاي مديريت انبار تأمين، نگهداري و در دسترس قرار دادن اقلام مي باشد؛ به طوري كه اگر اقلام مورد نياز به موقع تهيه و در دسترس واحد مصرف كننده قرارداده نشود، در گردش كار و فعاليت هاي آن سازمان وقفه ايجاد مي گردد. به طور خاص، در صنايع سنگين نظير صنعت فولاد، جابهجايي به موقع مواد سنگين و حجيم در انبار، از چالش‌هاي اساسي به حساب مي‌آيد. به طور مثال تخليه و بارگيري يك مفهوم ساده است كه در بسياري موارد، در فرآيند انبارداري و ذخيره‌سازي ناديده گرفته شده و لذا عدم برنامه‌ريزي صحيح و مناسب، آن را به فعاليتي زمان¬بر و هزينه¬بر تبديل خواهد كرد. همچنين مكان‌يابي و چيدمان كالا يك عمليات تكرار شونده در سيستم‌هاي انبارداري است كه مي‌تواند تأثير بسزايي در بهره‌وري سيستم داشته باشد. به منظور بهبود فرآيندهاي انبارداري بايد برنامه‌ريزي مناسبي صورت بگيرد تا چيدمان اقلام در انبار و همچنين جا‌به‌جايي‌هاي مربوط به آن در كمترين زمان و با حداقل هزينه صورت گيرد.
در ادبيات موضوع، مطالعات گسترده‌اي در زمينه مسائل مرتبط با مكان‌يابي و بازيابي كالا در انبار و همچنين برنامه‌ريزي حمل اقلام توسط انواع تجهيزات نظير جرثقيل سقفي، ليفتراك، كاميون و ... صورت گرفته است. در اين پايان‌نامه پس از بررسي و تحليل يكي از اين مسائل، به بررسي مسئله مكان‌يابي و بازيابي كالا در انبار پرداخته شد كه در آن جابهجايي اقلام با كمك جرثقيل‌هاي سقفي انجام مي‌شود. نوآوري مسئله مطرح شده، متفاوت در نظر گرفتن وزن اقلام به جهت محدوديت در چيدمان چندسطحي آنها روي يكديگر، حفظ فاصله ايمني ميان جرثقيل‌ها و رعايت عدم تداخل آنها حين حركت و همچنين تفاوت در سرعت حركت جرثقيل‌ها در مسئله ادغامي مكان‌يابي و برنامه‌ريزي جرثقيل‌هاي سقفي است. تابع هدف مسئله، كمينه‌سازي مجموع وزني هزينه تخصيص كالا به مكان، جريمه نقض محدوديت وزن اقلام در چيدمان چندسطحي و مجموع تأخير ايجاد شده در تحويل اقلام است. جهت حل اين مسئله، دو مدل رياضي با دو رويكرد حل به صورت متوالي و ادغامي و همچنين يك الگوريتم فراابتكاري ارائه شد. رويكرد مورد استفاده در الگوريتم فراابتكاري، تركيبي از الگوريتم‌هاي ژنتيك و شبيه‌سازي تبريد، خاص مسئله مطرح شده است. جهت بررسي و مقايسه عملكرد روش‌هاي حل ارائه شده، علاوه بر نمونه مسائل موجود در ادبيات موضوع، تعدادي نمونه جديد طراحي و مورد بررسي قرار گرفته است. نتايج حاصل از حل نشان مي‌دهد كه از 135 نمونه موجود در ادبيات موضوع، 106 نمونه توسط مدل رياضي متوالي و 134 نمونه توسط الگوريتم فراابتكاري حل شده است. مدل رياضي ادغامي، قادر به حل اين نمونه مسائل نبوده، اما توانست 20 نمونه از 30 نمونه مسئله جديد با ابعاد كوچك را حل كند.
شماره ركورد
212212
گرايش رشته تحصيلي
بهينه‌سازي سيستم‌ها
دانشكده
مهندسي صنايع و سيستم ها
دانشگاه
دانشگاه صنعتي اصفهان
استاد مشاور
محمد رئيسي نافچي
استاد داور
مهدي علينقيان، مهدي ايرانپور مباركه
استاد راهنما
قاسم مصلحي