مقايسه و اعتبار سنجي نتايج تخمين ذخيره كانسار طلاي هيرد به روش‌هاي كريجينگ معمولي، كريجينگ شاخص كامل و شبيه‌سازي گوسي متوالي

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

مهندسي معدن

كارشناسي ارشد

مدل‌سازي و تخمين ذخيره هر منبع معدني، پايه‌اي قابل‌اتكا براي تصميم‌گيري‌هاي بعدي معدن و برنامه‌ريزي‌هاي لازم براي ادامه كارهاي اكتشافي و استخراج آن است. پيچيده بودن تغييرات تكتونيكي و زمين‌شناسي و اينكه درصد بسياركمي از حجم مواد معدني را مي‌توان به‌صورت نمونه گرفت نيز كار را سخت مي‌كند و تخمين ذخيره را مشكل مي‌سازد. بعد از مشخص شدن يك ذخيره اقتصادي قابل قبول كه فرايند استخراج آن را بتوان انجام داد، نياز است تا تخمين توزيع فضايي عيار بررسي شود. براي اين كار بايد اطلاعات تفصيلي از تمام خصوصيات ذخيره موجود باشد و براي تعيين اين خصوصيات، نياز به داشتن داده‌هاي سه‌بعدي است؛ پس بايد نمونه‌برداري در يك شبكه متراكم انجام گردد؛ بنابراين با استفاده از داده‌هاي شبكه نمونه‌برداري تخمين بلوكي كانسار صورت مي‌پذيرد. در كانسارهايي همچون طلا كه داراي بازه عياري زيادي در نواحي كم‌عيار و پر عيار مي‌باشند، بسياري از روش‌ها نمي‌تواند تخمين دقيقي از وضعيت آن نشان دهد. همچنين عيارهاي بالاي طلا مي‌تواند نقش بسزايي در ارزيابي ذخيره داشته باشد اما سبب توليد نتايج غلط نيز خواهند شد. كانسار طلاي هيرد در 140 كيلومتري جنوب شهرستان بيرجند واقع شده است. اين آنومالي با توجه به شواهد كاني سازي سطحي و نيز انجام عمليات اكتشافي به‌عنوان يك كانسار با پتانسيل بالا و داراي كاني سازي طلا در سطح و عمق تلقي مي‌شود. هدف از اين پژوهش تخمين ذخيره سه‌بعدي كانسار طلاي هيرد (آنومالي 3) به‌وسيله اطلاعات موجود از حفاري گمانه‌ها و ترانشه ها است. براي اين كار ابتدا توزيع آماري داده‌ها موردبررسي قرار گرفت و داده‌ها به توزيع نرمال تبديل شدند. پس‌ازآن به‌رسم تغييرنما در جهات مختلف و بررسي آن‌ها پرداخته شد و ابعاد بهينه بلوك تعيين شد. سپس به‌وسيله سه روش كريجينگ معمولي، كريجينگ شاخص كامل و شبيه‌سازي گوسي متوالي به تخمين ذخيره كانسار طلا در فضاي تخمين پرداخته شد. در مرحله بعد نمودار عيار-تناژ براي هر يك از روش‌ها رسم شد. پس از اعتبار سنجي روش‌هاي استفاده‌شده، روش كريجينگ شاخص كامل نسبت به ديگر روش‌ها با توجه به نزديكي بيشتر داده هاي تخمين خورده نسبت به داده هاي واقعي به‌عنوان روش برتر شناخته شد. نتايج اين روش نشان مي‌دهد تناژ قطعي كانسار طلاي هيرد (آنومالي 3) با عيار حدppm 1/0 معادل 3420000 تن كانسنگ با عيار متوسطppm 75/0 به روش كريجينگ شاخص كامل به دست آمد.

211878

اكتشاف

مهندسي معدن

دانشگاه صنعتي اصفهان

هادي فرهاديان

نادر فتحيان پور، فرهاد محمد تراب

احمدرضا مختاري