قيمت گذاري در زنجيره تامين سوختزيستي غيرمتمركز براساس مكانيزم شماره شناسايي تجديدپذير

دكترا

امروزه افزايش تقاضاي انرژي و بروز مشكلات مهم اقتصادي و محيطزيستي توسط سوختهاي فسيلي، زمينه استفاده از منابع انرژي تجديدپذير به ويژه سوخت زيستي را فراهم نموده است. سوختهاي زيستي، اگرچه در فازهاي ابتدايي توليد در كشور ايران قرار دارد، انتظار ميرود نقش زيادي به خصوص در بخش حمرونقر ايفا نمايند. در اين رساله با توجه به اهميت استفاده از بيومس نسر دوم در توليد سوختهاي زيستي سازگار با محيطزيست و در نتيجه توليد سوخت مناسب براي حمرونقر در ايران، به ارائه يك مدل قيمتگذاري در زنجيره تامين سوخت زيستي با ماده اوليه سوئيچگراس )بيومس نسر دوم( با رويكرد تصميمگيري غيرمتمركز، پرداخته ميشود. همچنين اثر مكانيزم امتياز شناسايي تجديدپذير توسط دولت در ايران بررسي ميشود. با اين هدف، تعاملات ميان اعضاي زنجيره شامر كشاورزان، بيوپالايشگاهها و بلندرها )پايانههاي تركيب سوخت( بررسي شده و براي هريك، يك مدل بهينهسازي قيمتگذاري جداگانه توسعه داده ميشود. براي مدلسازي رفتار اعضا و تعيين سياستهاي بهينه هريك از اعضا در پاسخ به ساير اعضا از نظريه بازيها استفاده ميشود. در ابتدا يك مدل پايهاي قيمتگذاري براساس مدل بازي استكلبرگ ارائه شده و با استفاده از دو رويكرد حر يكپارچه و تركيبي فراابتكاري حر و مورد تجزيه و تحلير قرار ميگيرد. در ادامه، براي نزديك كردن مدل پايهاي به دنياي واقعي، سه موضوع مورد توجه در ادبيات، در مدل پايهاي بسط داده ميشود. در مدل بسط يافته اول، رقابت افقي ميان اعضا در قيمتگذاري ارائه شده و مسئله با رويكرد حر يكپارچه حر ميشود. در مدل بسطيافته دوم، با توجه به اينكه يكي از اهداف دولت در توليد سوختزيستي، اهداف محيطزيستي است، مدل پايهاي به مدل دوهدفه با درنظرگرفتن اثرات محيطزيستي بسط داده شده و از دورويكرد حر يكپارچه و تركيبي فراابتكاري براي تعيين جبهه كارا مسئله دوهدفه استفاده ميشود. در مدل بسطيافته سوم، مدل پايه به حالتي بسط داده ميشود كه در آن هريك از اعضا ميتوانند داراي قدرت چانهزني براي تصاحب سود بيشتر باشند. در اين مدل از بازيهاي چانه زني براي مدل كردن رفتار اعضا استفاده شده و در نهايت مدل با استفاده از يك الگوريتم ابتكاري شاخه و اصلاح حر ميشود. تمامي مدلهاي مسئله براي مطالعه موردي گياه سوئيچگراس در كشور ايران با در نظرگرفتن استانهاي داراي اقليم مناسب براي كشت سوئيچگراس و پالايشگاههاي موجود در كشور براي تركيب سوخت توسط بلندرها، حر شده و قيمتهاي بهينه به همراه سوداعضا ارائه شده است. همچنين برروي تعدادي از پارامترها آناليز حساسيت انجام شده كه ديد مديريتي جالبي در تصميمگيري به اعضا ميدهد. علاوهبراين، يك تحلير بلندمدت برروي مدل ارائه شده، كه نشان ميدهد مدل ارائه شده، استفاده بلند مدت اعضا از سوخت نسر دوم را كه داراي مزيت عدم رقابت با مواد غذايي انسانها و حيوانات هست را تضمين ميكند.

208030

دانشگاه علم و صنعت ايران

سيد جعفر سجادي

مهندسي صنايع

محمد سعيدي مهرآباد