اثر عصاره هاي مختلف گياهي بر عمر گلجايي و كنترل كپك خاكستري (Botrytis cinerea) گل شاخه بريده رز (Rosa hybrida L.)

علوم و مهندسي باغباني گرايش گياهان زينتي

7/21/2020 12:00:00 AM

رز، با نام علمي Rosa hybrida L. متعلق به خانوادۀ رزاسه و يكي از گل¬هاي بسيار زيبا و جذاب در دنيا مي¬باشد. رز يكي از مهم¬ترين گل¬هاي شاخه بريده در دنيا است كه بيشترين ميزان صادرات گل¬هاي شاخه بريده را به خود اختصاص داده است. افت كيفيت و كاهش توليد در گلخانه¬هاي گل رز كه به سبب مصرف نامتعادل كود¬هاي شيميايي است، منجر به وقوع برخي از بيماري¬هاي گياهي از جمله كپك خاكستري مي¬شود. براي كاهش اين بيماري¬ و هم‌چنين هزينۀ كنترل آن و جلوگيري از خسارت به محيط¬زيست، مصرف عصاره¬هاي گياهان دارويي به‌دليل كاربرد آسان و فوايد بسيار زيادآن پيشنهاد مي¬شود. هدف از پژوهش حاضر ارزيابي اثرات عصارۀ گياهان اسطوخودوس، رازيانه، اسپند، دارچين و تركيب كلريد كلسيم براي كنترل بيماري كپك خاكستري و همچنين افزايش عمر گلجاي و بهبود خصوصيات كيفي گل شاخه بريده رز بود. تيمارها شامل چهار عصارۀ اسطوخودوس، رازيانه، اسپند و دارچين، كلريد كلسيم (با غلظت¬هاي 500،1000،2000 در هزار) و آب مقطر استريل به‌عنوان شاهد بود. در آزمون آزمايشگاهي اثر عصاره‌هاي آبي با غلظت هاي 50،100،250 ppm و الكلي با غلظت هاي 500، 1000 و 1500 ppmبه دو روش ديسك‌گزاري و اختلاط با محيط كشت و كلريد كلسيم 500، 1000 و 2000ppm به روش اختلاط با محيط كشت در سه تكرار انجام شد. در اين بررسي تاثير تيمار‌هاي اعمال‌شده بر ماندگاري گل، تعداد باكتري¬هاي انتهاي ساقه، محتواي نسبي آب برگ، محتواي نسبي آب گلبرگ، پروتئين، كاتالاز، پراكسيداز، pH، EC، وزن محلول و وزن گل مورد ارزيابي قرار گرفت. نتايج نشان داد كه بيشترين عمر گل، روز هيجدهم، در تيمار اسپند و دارچين با بالاترين غلظت مشاهده شد. كم‌ترين ميزان باكتري انتهاي ساقه در تيمار اسپند باغلظت ppm 2000 و بيش‌ترين محتواي آب برگ نيز در تيمار اسپند با غلظت 2000 ppm مشاهده شد. بيشترين محتواي آب گلبرگ در تيمار دارچين با غلظت ppm 2000 به ميزان 271/67 درصد مشاهده شد. كم‌ترين فعاليت آنزيم كاتالاز و پراكسيداز مربوط به تيمار شاهد با 3 درصد ساكارز به ميزان 430/0 بود. كم‌ترين نشت الكتريكي غشا در تيمار دارچين ppm 2000 به ميزان 80/21 مشاهده شد. بيش‌ترين تغييرات وزن محلول مربوط به تيمار اسپند با غلظت ppm 2000 و به ميزان 383/33 بود. بيش‌ترين تغيير وزن گل نيز مربوط به تيمار آب مقطر استريل به ميزان 826/9گرم بود. بيش‌ترين ميزان كنترل كپك خاكستري در روش ديسك‌گزاري با عصارۀ الكلي و آبي مربوط به تيمار دارچين با غلظت ppm 2000 به‌ترتيب به ميزان67/73 و 60/77 درصد بود. بيش‌ترين ميزان كنترل كنندگي در روش اختلاط با محيط كشت با عصارۀ الكلي و آبي در تيمار اسپند با بالاترين غلظت ppm 1500و مقدار 64درصد مشاهده شد. تمامي عصاره¬هاي گياهي استفاده شده در اين تحقيق، هر يك به ميزاني قادر به افزايش عمر گلجايي و هم‌چنين كاهش ميزان رشد قارچ، عامل بيماري كپك خاكستري B. cinerea بودند.

207342

دانشگاه اردکان

غلام نژاد جلال