رويكرد تحليل پوششي داده‌ها (DEA) براي اندازه‌گيري و تحليل روند تغييرات كارايي و اتلاف‌هاي منابع مرتبط در صنايع پالايشگاهي

كارشناسي ارشد

در صنايع نيروگاهي، نفت، گاز، پالايشگاه، و ...، مقاديري اتلاف برق، اتلاف آب، اتلاف سوخت، اتلاف محصول، اتلاف خدمات، اتلاف خدمات منابع انساني، اتلاف سايرمواد و منابع، مقادير دورريز مواد، اتلاف گاز دريافتي، اتلاف سوخت پالايشگاهي، اتلاف گاز خروجي فلر يا مشعل‌ها، انتشار گازهاي اسيدي را دارند. نوآوري تحقيق اين بوده كه اتلاف‌هاي صنايع مرتبط با حامل‌هاي انرژي در صنعت پالايشگاهي از قبيل گاز دريافتي و سوخت پالايشگاه ها، گازهاي اسيدي، سوخت مشعل (فلرها)، سربار و ... مورد بررسي و با استفاده از رويكرد مدل تحليل پوششي داده‌ها، متغيرهاي در دسترس صنايع پالايشگاهي كشور و طي مصاحبه با برخي خبرگان، تحليل و رتبه‌بندي پالايشگاه هاي كارا بر اساس ميزان كارايي فني با نرم افزار محاسبه و بدست آمد و مشخص شد كه استفاده از نهاده ها و ستانده هاي منفي يا نامشهود، منجر به محاسبه اعداد كارايي دقيق تري مي شود. با بررسي نتايج كارايي سه گروه منتخب پالايشگاه هاي گازي ايران ، پالايشگاه هاي نفتي ايران و پالايشگاه هاي كشور عراق، ملاحظه مي‌شود كه وارد كردن نهاده‌ها و ستانده‌هاي منفي و موارد نامشهود در محاسبات اندازه‌گيري كارايي باعث مي‌شود كه كاراترين پالايشگاه درگروه گازي، با فاصله معني داري از ديگر پالايشگاه ها تعيين شده كه مي‌تواند الگو قرار گيرد. كارايي‌هايي كه داراي فاصله زيادي از عدد 1 هستند نيز نشان از دقت بيشترمحاسبه در تعيين ناكارايي آن پالايشگاه ها دارد. درمقايسه پالايشگاه هاي نفت و گاز مشاهده مي‌شود كه كارايي در پالايشگاه هاي گازي دقيق تر بدست آمده چون دارايي‌هاي نامشهود بيشتري در نهاده و ستانده و همچنين از نوع منفي در محاسبات وارد شده است، جهت دهي كه ميكند اين است كه هرچه بيشتر دارايي‌هاي نامشهود محاسبه و بكارگيري شوند تا صنايع پالايشگاهي بتوانند ارزيابي دقيق تري از كارايي خود داشته باشند. همچنين در پالايشگاه هاي ايران ملاحظه مي‌شود كه با كاهش پرسنل و كاهش دارايي‌هاي فيزيكي (زمين) مي‌توان كارايي پالايشگاه هاي ديگر را به كارايي پالايشگاه كاراتر (بيدبلند) رساند.چگونگي كاركرد پالايشگاه بيدبلند با تعداد پرسنل كمتر و بهترين ارقام در نهاده‌هاي آن، نشان از سازماندهي مناسب‌تري در اين پالايشگاه و همچنين نو بودن تجهيزات دارد و در صورت امكان، براي ساير پالايشگاه ها نوسازي واحدها با تكنولوژي بومي روز، مي‌تواند باعث كاهش غبارهاي مضر خروجي و افزايش كارايي پالايشگاه ها شود.منابع لازم براي تامين سرمايه بازسازي از طريق فروش زمين‌هاي مازاد مجاور پالايشگاه به صنايع جنبي و پتروپالايشگاهها كه ساير شركت‌هاي خصوصي تمايل به سرمايه‌گذاري دارند، امكان پذير است.

204790

دانشگاه علم و صنعت ايران

مهندسي صنايع-گرايش مديريت مهندسي

دكتر عبدالرحمن حائري