ارائه يك مدل بهينه‌سازي براي مسئله طراحي شبكه زنجيره تامين پايدار محصولات لبني در شرايط عدم قطعيت؛مطالعه موردي:طراحي شبكه زنجيره تامين شيرگاوميش در ايران

كارشناسي ارشد

موضوع طراحي شبكه زنجيره تأمين در صنعت لبنيات در سال‌هاي اخير توجه زيادي را متوجه خودساخته است. علت اين امر ويژگي‌هاي ساختاري اين صنعت و اهميت آن در سبد غذايي خانوار است. محصولات فسادپذير نيازمند اقدامات خاص هستند كه معمولا با جنبه‌هاي اقتصادي آن آشنايي وجود دارد اما معمولا جنبه‌هاي ريست محيطي و اجتماعي كمتر بررسي و مورد توجه قرار گرفته است. موضوع پايداري در زنجيره تامين موادغذايي در ادبيات فراوان موجود است اما به نظر مي‌رسد پايداري محصولات فسادپذير هنوز جاي بررسي دارد. در اين پژوهش، پس از تعريف مسئله يك مدل برنامه‌ريزي رياضي چند هدفه چنددوره‌اي چندمحصولي براي بهينه سازي هزينه، مصرف انرژي و تراكم ترافيك مرتبط با زنجيره تامين شيرگاوميش پيشنهاد داده مي‌شود. همچنين عدم قطعيت بر روي عمر محصول به عنوان يك تابع احتمالي مدل‌سازي شده و فسادپذيري محصولات تحت تأثير استفاده از يخچال در ناوگان حمل و نقل نيز به عنوان يكي از متغيرهاي تصادفي قرار گرفته است. در ادامه از يك مطالعه موردي بر روي شركت صنايع شير ايران پگاه خوزستان براي بررسي، تحليل و شبيه‌سازي استفاده گرديده است. نتايج نشان مي‌دهد كه تاكيد بر جنبه هاي اقتصادي، براي محصولات با فسادپذيري بالا، تأثير زيادي بر جنبه‌هاي زيست محيطي زنجيره خواهد گذاشت و در شبكه هاي جاده اي با تراكم ترافيك بالا، تاثير اجتماعي ممكن است افزايش يابد. با اين حال اگر تصميم‌گيرندگان مقداري تخفيف در هدف اقتصادي قائل شوند، مي‌توان پايداري شبكه را به طور قابل توجهي بهبود داد. در ادامه نشان داده شده است كه تراكم ترافيك مسير و عدم قطعيت بر روي فاسد شدن محصولات، عوامل حياتي است كه مي تواند هر چند متفاوت بر عملكرد تاثير بگذارد. به طور خاص در اين پژوهش، نتايج نشان مي دهد كه در يك شبكه جاده اي پر ترافيك، تاثيرات اقتصادي، زيست محيطي و اجتماعي به ترتيب به ترتيب 114٪، 5.5٪ و 51.5٪ افزايش مي يابد. با اين حال، اگر سناريو محصولات بافسادپذيري بالا نيز اضافه شود، اعداد به حدود 81٪ و 35٪ براي جنبه هاي اقتصادي و زيست محيطي تغيير خواهد كرد. ذكر اين نكته قابل توجه است كه در اين سناريو تاثيرات زيست محيطي به ميزان قابل توجهي تا به حدود 5 درصد كاهش يافته و مقدار كمي نيز به دو هدف ديگر آسيب رسانده است. اين نكته نشان مي‌دهد كه حتي با شبكه هاي پر ترافيك و محصولات با فسادبالا، هنوز هم برخي از جواب‌هاي پايدار رضايت بخش وجود دارد.

204625

دانشگاه علم و صنعت ايران

ميرسامان پيشوايي

مهندسي صنايع

علي رضا معيني