باززنده سازي مجموعه امير مفخم خمين با رويكرد گردشگري كشاورزي

كارشناسي ارشد

روستاي شهابيه از توابع شهرستان خمين در استان مركزي، اقتصادي مبتني بر كشاورزي دارد كه عمدتا در زمينه توليد گُل¬هاي زينتي و دارويي فعاليت دارد؛ اما پتانسيل¬هاي روستا در جذب گردشگر از ساير نواحي، در عمل ناديده گرفته شده-است. مجموعه اميرمفخم با 14 هكتار وسعت، يكي از عناصر اصلي در استخوان‌بندي روستاي شهابيه است كه به عنوان يك باغ حكومتي-مسكوني در اواخر دوره قاجارساخته شده و نقش ويژه¬اي در ابعاد اجتماعي و اقتصادي روستا داشته¬است؛ اما در طول زمان به دلايلي همچون مالكيت چندگانه، كاربري و نقش اصيل آن در روستا از دست رفته¬است. اين پژوهش، روستا و ميراث آن را منشأ توسعه دانسته و به¬دنبال ارائه راهكاري براي حفظ جمعيت بومي، حفظ و ترويج ميراث روستايي، بهبود روش¬هاي كاشت، افزايش درآمد روستاييان منطقه، باززنده¬سازي بناها و باغ¬هاي روستايي و ارائه راهكاري براي همكاري بخش خصوصي و دولتي براي توسعه روستاهاي منطقه است. پژوهش حاضر، با روش توصيفي-تحليلي انجام شده و نتايج آن از نوع كاربردي است. از طريق اطلاعات ميداني، كتابخانه-اي و استناد به تاريخ شفاهي و مكتوب در مورد روستاي شهابيه، داده¬هاي پژوهش گردآوري شده و با تكيه بر استدلال منطقي و توصيف و تحليل، براي باززنده¬سازي مجموعه اميرمفخم راهكاري عملي تبيين شده¬است. با توجه به مفاهيم مرتبط با ميراث روستايي و براي دستيابي به نتايج پژوهش، پس از انجام مراحل نيازسنجي و امكان¬سنجي، كاربري مركز تحقيقات كشاورزي برگزيده و طرح مرمت، حفاظت و احياء مجموعه اميرمفخم ارائه شد. همچنين براي ايجاد رابطه ميان مالكان فعلي مجموعه پلان مديريتي تدوين شده¬است تا جوانب مشاركت، ارتباط ميان نهادها، گرايش عموم به موضوع را در نظر بگيرد و وظايف هر يك را در اين زمينه مشخص كند و برنامه زمان¬بندي براي آن اجراي آن ارائه كند. براي تحقق گردشگري در مجموعه، يك مسير گردشگري روستايي از مبدا تهران به مقصد شهابيه با نقاط توقف گردشگري در محدوده استان مركزي تعريف شد ؛ در ادامه با تدوين حريم براي اجراي ضوابط در مجموعه و بافت پيراموني آن، به برنامه¬ريزي آگروتوريسم در بستر باغ و بناهاي مجموعه پرداخته شد.

196232

دانشگاه علم و صنعت ايران

رشته مرمت ابنيه و بافت هاي تاريخي گرايش حفاظت و مرمت ميراث معماري

دكتر اصغر محمد مرادي