ارائه مدل بهينه‌سازي سبد طرحهاي صندوق‌هاي توسعه فناوري (مورد مطالعه: صندوق نوآوري و شكوفايي)

دكتري تخصصي

نهادهاي حمايتي مختلفي در نظام تأمين مالي نوآوري نقش دارند؛ از دانشگاه‌ها گرفته تا وزارت‌خانه‌هاي مختلف، صندوق‌هاي حمايتي تحقيق و توسعه و صندوق‌هاي توسعه فناوري (TDF) . صندوق‌هاي توسعه فناوري، نهادهايي توسعه‌اي هستند كه مراحل تجاري‌سازي و عرضه فناوري به بازار را تأمين مالي مي‌كنند. با توجه به محدوديت منابع مالي، به‌ويژه در كشورهاي در حال توسعه، اولويت‌گذاري فناوري و تخصيص بهينه و هدفمند منابع به فناوري‌هاي مختلف در تدوين سياست‌هاي علم و فناوري براي دولت‌ها اهميت فراواني دارد و رويكردهاي متنوعي براي تعيين اولويت‌هاي فناوري و تخصيص منابع مالي به آن‌ها ارائه شده است. اين برنامه‌ريزي مي‌تواند راهنماي سياست‌گذاران علم و فناوري درزمينه ارتقاي اثربخشي برنامه‌هاي حمايت از تحقيق و توسعه فناوري باشد. تمركز اين رساله روي ارائه مدلي براي برنامه‌ريزي سبد طرح‌هاي فناورانه و بهينه‌سازي حمايت‌هاي صندوق‌هاي توسعه فناوري دولتي در شرايط عدم قطعيت است. چارچوب ارائه‌شده، دو حالت تصميم‌گيري را پوشش مي‌دهد. در حالت اول، مدلي چندمعياره براي ارزيابي و انتخاب طرح‌هاي فناورانه ارائه شده است. اين مدل، با در نظر گرفتن معيارهايي در 5 دسته بنگاهي، فناوري، ريسك، مالي و تحليل بازار، امكان ارزيابي و انتخاب طرح‌هاي فناورانه را فراهم مي‌كند و به افزايش دقت و قابليت اعتماد فرايند تصميم‌گيري منجر مي‌شود. در حالت دوم، مدلي رياضي براي بهينه‌سازي سبد طرح‌هاي فناورانه ارائه شده است كه در آن با توجه به اهداف راهبردي صندوق‌هاي توسعه فناوري در افزايش سهم شركت‌هاي دانش‌بنيان در توليد ناخالص داخلي و كمك به تحقق اقتصاد دانش‌بنيان، كمينه‌سازي ريسك طرح‌هاي فناورانه شركت‌هاي دانش‌بنيان و بيشينه‌سازي درآمد آن‌ها به عنوان تابع هدف در نظر گرفته شده است. همچنين در اين مدل، مسائلي مانند انواع روش‌هاي تأمين مالي (با نرخ بهره، دوره تنفس و بازپرداخت متفاوت)، تخصيص مرحله‌اي منابع متناسب با پيشرفت طرح، دوره تنفس، تخصيص مجدد منابع حاصل از بازپرداخت تسهيلات، وابستگي و ناسازگاري بين طرح‌هاي مختلف و عدم قطعيت در تأمين سرمايه صندوق مدنظر قرار گرفته است. نوآوري اصلي اين رساله در استفاده از روش تحقيق تركيبي كمي ـ كيفي در مدل‌سازي مسئله، ارائه مدل چندمعياره براي ارزيابي و انتخاب پروژه‌هاي فناورانه در سطح ملي با تركيب تحليل عاملي و روش بهترين ـ بدترين و توسعه مدل احتمالي دومرحله‌اي با تركيب روش‌هاي بهترين ـ بدترين و تقريب ميانگين نمونه براي برنامه‌ريزي سبد طرح‌هاي فناورانه است.

194284

دانشگاه علم و صنعت ايران

دكتر بهزاد سلطانيي

سياست‌گذاري علم و فناوري

دكتر سعيد يعقوبي