بررسي اثرات تغيير اقليم بر اقتصاد پروژه هاي منابع آب با استفاده از يك مدل هيدرولوژيكي - اقتصادي

كارشناسي ارشد

حوضه¬ي آبريز حله يكي از حوضه¬هاي آبريز جنوب كشور بوده كه به دليل اقليم خشك و نيمه-خشك در سال¬هاي اخير با مشكلاتي درزمينه‌ي تأمين آب، عمدتاً جهت مصارف كشاورزي مواجه شده است. به دليل وقوع پديده¬ي تغيير اقليم انتظار مي¬رود كه اين كمبود آب برنامه¬هاي توسعه¬اي كشاورزي درنظرگرفته¬شده براي اين حوضه¬ي آبريز را تحت تأثير قرار داده و مشكلات بيشتري براي اقتصاد كشاورزي حوضه ايجاد كند. در اين مطالعه، با توسعه¬ي يك مدل اقتصاد منابع آب متشكل از سه ماژول شبيه¬سازي هيدرولوژيكي، تخصيص آب و تحليل اقتصادي، اقدام به بررسي آثار تغيير اقليم بر اقتصاد پروژه¬هاي منابع آب شده است. در ابتدا با استفاده از نرم¬افزار SWAT به‌عنوان ماژول هيدرولوژيكي حوضه¬ي آبريز، اقدام به انجام شبيه¬سازي هيدرولوژيكي حوضه شده است. پس از انجام فرآيند واسنجي با استفاده از نرم¬افزار SWAT-CUP، خروجي¬هاي اين ماژول در مرحله¬ي بعد به نرم¬افزار WEAP به‌عنوان ماژول تخصيص آب وارد شده و اقدام به شبيه¬سازي منابع و مصارف مختلف آب مي¬شود. در مرحله¬ي بعد با استفاده از نرم¬افزار LARS-WG5، اقدام به اعمال آثار تغييرات اقليمي بر سري¬هاي زماني داده¬هاي هواشناسي شده و داده¬هاي توليدشده به‌عنوان ورودي به ماژول شبيه¬سازي هيدرولوژيكي معرفي مي¬شوند. در اين مرحله اقدام به ارزيابي آثار تغييرات اقليمي بر آبدهي رودخانه¬ها شد كه مشاهده مي¬شود كه آبدهي رودخانه¬ها در آينده¬هاي زماني كوتاه¬مدت، ميان¬مدت و بلندمدت به ترتيب تا 13، 17 و 20 درصد كاهش خواهند يافت. در ادامه از اين سري¬هاي زماني آبدهي به‌عنوان ورودي به ماژول تخصيص آب به‌منظور تحليل اقتصاد پروژه¬هاي منابع آب استفاده¬ مي¬شود. در انتها نيز با درنظرگرفتن سيماي كلي توسعه¬ي حوضه¬ي آبريز حله، اقدام به تحليل چهار استراتژي مختلف توسعه¬اي مي¬شود. نتايج حاصل‌شده نشان‌دهنده‌ي افزايش قابل‌ملاحظه‌ي منافع خالص حاصل در صورت اتفاق حداكثر ميزان توسعه‌ي پيش‌بيني شده است، درصورتي‌كه با درنظرگرفتن آثار تغييرات اقليمي بر منابع آب در دسترس در آينده، اختلاف ميان استراتژي‌هاي توسعه‌اي كاهش قابل‌ملاحظه‌اي خواهديافت. در انتها نشان داده مي‌شود كه در صورت اعمال آثار تغييرات اقليمي بر منابع آب، ميزان توسعه‌ي سيستم‌هاي منابع آب محدود شده و لازم است كه در ارائه‌ي طرح‌هاي توسعه‌اي زيرساخت منابع آب در كشور، اين آثار اعمال شوند.

193981

دانشگاه علم و صنعت ايران

مهندسي و مديريت منابع آب

دكتر حسين عليزاده - دكتر باقر ذهبيون