عنوان
توسعه و واسنجي مدل مديريت منابع آب رودخانه‌هاي زرينه‌رود و سيمينه‌رود با استفاده از الگوريتم بهينه‌سازي توابع متعدد
نويسنده اصلي
مصطفي مصطفي زاده
مقطع تحصيلي
كارشناسي ارشد
چكيده
به دليل كاهش ورودي‌هاي درياچه اروميه در ساليان اخير ناشي از عمدتاً افزايش مصارف ناشي از توسعه كشاورزي، تراز اين درياچه با 8 متر كاهش مواجه شده و بخش عمده‌اي از سطح درياچه خشك شده است. لذا به يكي از مهم‌ترين بحران‌هاي زيست محيطي كشور تبديل شده است و از آنجا كه چاره انديشي در خصوص درياچه اروميه نيازمند پايش اقدامات حال و بررسي عملكرد گذشته است، مدسازي منابع آب حوضه به صورت گذشته‌نگر در كنار تحليل شرايط و سناريوهاي آينده اهميت دارد. در اين پژوهش ابتدا مدل مديريت منابع آب بخشي از كل حوضه آبريز درياچه اروميه شامل رودخانه‌هاي زرينه‌رود و سيمينه‌رود با استفاده از نرم‌افزار WEAP توسعه داده مي‌شود. سپس با هدف مدلسازي گذشته‌نگر، پارامترهاي مدل مديريت منابع آب مذكور شامل مقادير اولويت تقاضا، نرخ مصارف كشاورزي، برداشت از منابع آب زيرزميني و مقادير ارتباط تراز و حجم آبخوان مبتني بر مشاهدات تخمين زده مي‌شود. براي اينكار توابع هدف متعدد مبتني بر مانده سري‌هاي زماني شبيه‌سازي نسبت به مشاهدات مختلف شامل آبدهي رودخانه در ايستگاه‌هاي هيدرومتري، ذخيره مخزن سد بوكان و تراز آب زيرزميني در آبخوانهاي حوضه به صورت توأمان در نظر گرفته مي‌شود. با توجه به اينكه تعداد توابع هدف براي واسنجي بيش از 3 عدد است، لذا نسخه‌اي از الگوريتم بهينه‌سازي دسته ذرات كه براي توابع هدف متعدد توسعه يافته در تلفيق با مدل مديريت منابع آب مذكور جهت واسنجي پارامترهاي مدل بكار مي‌رود. در اين تحقيق براي تحليل حساسيت پارامترهاي مدل قبل از انجام واسنجي، از الگوريتم VARS استفاده مي‌شود. عملكرد الگوريتم بهينه‌سازي ذرات با توابع هدف متعدد، به سه طريق در اين پژوهش مورد بررسي قرار مي‌گيرد. ابتدا نتايج مقادير معيار شامل فاصله عمومي و معكوس فاصله عمومي براي دو الگوريتم توابع هدف متعدد و چندهدفه براي مدل مديريت منابع آب حوضه زرينه‌رود-سيمينه‌رود مقايسه شده كه نتيجه آن بهتر بودن الگوريتم توابع هدف متعدد است. پس از آن تغييرات مقادير پارامترها و توابع هدف در طول تكرارها مقايسه شده و سپس مقادير جبهه پارتو براي هر تابع هدف در مقابل هر پارامتر ترسيم مي‌شود. در نهايت مقادير پارامترها و توابع هدف بهينه پارتو نهايي ارزيابي و با نتايج بدست آمده از مقادير الگوريتم PSO تك‌هدفه مقايسه مي‌گردد.
شماره ركورد
193339
دانشگاه
دانشگاه علم و صنعت ايران
رشته تحصيلي
مهندسي و مديريت منابع آب
استاد راهنما
دكتر حسين عليزاده