ارائه مدل رياضي چندهدفه براي مسئله زمان‌بندي پرستاران با در نظر گرفتن ترجيحات پرستار

كارشناسي ارشد

امروزه‌ استفاده اثربخش از منابع انساني كه گران‌ترين منبع براي اغلب سازمان‌ها است، اهميت زيادي دارد. با توجه به اهميت اين موضوع، در اين پژوهش در ميان سازمان‌هاي موجود كه با اين چالش روبه‌رو استند، بيمارستان به‌عنوان بزرگ‌ترين واحد درماني در كشور انتخاب شد. از طرفي با توجه به اينكه هزينه پرداختي به پرستاران قسمت اعظمي از بودجه بيمارستان را شامل مي شود و همچنين كمبود پرستار يك مشكل جدي است، مديران اين سيستم مجبور به استفاده از ابزار تصميم‌گيري و بهينه‌سازي براي بهبود كارايي در سيستم هاي سلامت ودسترسي سريع به خدمات استند. پس از مطالعه گسترده كتابخانه‌اي در اين زمينه و بررسي شرايط مطالعات قبلي و مصاحبه با خبرگان بيمارستان و تطبيق آن با مسئله موردنظر اين پژوهش، مدل رياضي چندهدفه عدد صحيح براي مسئله زمان‌بندي پرستاران ارائه شد. هدف از مدل، حداكثر كردن ترجيحات و پيوستگي بين تيم پرستاري و كاهش محدوديت‌هاي نرم است به‌نحوي‌كه تمامي تقاضاهاي شيفت‌هاي كاري برآورده شود. ترجيحات پرستار با استفاده‌ از رتبه ترجيحي و داده‌هاي ترجيحات دوره‌هاي زمان‌بندي گذشته و سابقه كاري پرستاران براي هرشيفت‌كاري با استفاده از تحليل پوششي داده‌ها محاسبه‌شده است. همچنين براي محاسبه وزن انحراف از محدوديتهاي نرم از فرآيند تحليل سلسله مراتبي استفاده‌شده است. براي تخصيص پرستاران به شيفت‌هاي كاري از الگوي جديدي استفاده‌شده است. در اين الگو براي هماهنگي پرستاران به‌جاي هم‌پوشاني شيفت‌هاي متوالي به مدت نيم ساعت، دو گروه پرستار بافاصله زماني يك ساعت تأخير نسبت به يكديگر در شيفت‌ها حضور مي‌يابند. به عنوان مطالعه موردي از داده‌هاي بخش آي سي يو بيمارستان لقمان حكيم تهران استفاده‌شده است. نتايج به‌دست‌آمده از به‌كارگيري مدل رياضي پيشنهادي براي مسئله زمان‌بندي پرستاران بهبود قابل‌ملاحظه‌اي را ازنظر زمان تهيه برنامه زماني نشان مي‌دهد. در برنامه زمان‌بندي حاصل پاسخگويي به ترجيحات پرستار و پيوستگي بين تيم پرستاري افزايش‌يافته است. همچنين به‌كارگيري رويكرد دوگروهي باعث كاهش هزينه‌هاي استفاده از پرستاران در بيمارستان شده است.

193305

دانشگاه علم و صنعت ايران

دكتر محمد علي افشار كاظمي

مهندسي صنايع

دكتر فرناز برزين پور