مدل رياضي يكپارچه زنجيره تأمين گاز طبيعي و گاز طبيعي مايع (LNG) در شرايط وجود عدم قطعيت در تقاضا

كارشناسي ارشد

چكيده نفت و گاز مهم‌ترين منابع تأمين انرژي بشر امروزي هستند به‌طوري‌كه گاز طبيعي 25 درصد انرژي جهان را تأمين مي‌كند. امروزه مصرف روزانه‌ي بخش‌هاي خانگي و تجاري كشورهاي مختلف از طريق سوخت‌هاي فسيلي به‌خصوص گاز طبيعي برآورده مي‌شود و كمبود در بخش عرضه و قطع گاز، آشكارترين تنگنايي است كه زندگي عادي شهروندان يك كشور را فلج كرده و آن‌ها را در سختي قرار مي‌دهد. كشورهاي صنعتي كه حدود ۶۲ درصد نفت جهان را مي‌سوزانند، تنها ۷ درصد ذخاير نفتي را در اختيار دارند. اين كشورها ۳۴ درصد نياز خود را از كشورهاي نفت‌خيز تأمين مي‌كنند و براي تأمين انرژي خود، به‌شدت نيازمند گروه دوم يا كشورهاي داراي ذخاير نفت و گاز هستند. به همين دليل مديريت زنجيره تأمين گاز طبيعي در معادلات اقتصادي جهان از اهميت زيادي برخوردار است و ازآنجايي‌كه اغلب در فصول سرد، كشورها در برآورده سازي تقاضا دچار مشكل مي‌شوند، بر آن شديم كه در اين پايان‌نامه يك زنجيره تأمين يكپارچه براي گاز طبيعي و گاز طبيعي مايع (LNG) در شرايط وجود عدم قطعيت در تقاضا را مدل‌سازي كنيم. هدف اين پايان‌نامه، ارائه مدل دومحصولي (گاز طبيعي و گاز طبيعي مايع (LNG))، چند دوره‌اي، چند سطحي با در نظر گرفتن عدم قطعيت در تمامي تقاضاهاي زنجيره تأمين شامل تقاضاي خانگي-تجاري، صنعتي و صادرات است. هزينه عملياتي هر يك از مراحل تأمين، توليد و توزيع گاز طبيعي و گاز طبيعي مايع تا مصرف‌كننده به‌اضافه‌ي هزينه‌هاي انتقال و هزينه‌هاي ذخيره‌سازي در نظر گرفته‌شده است. تابع هدف در پي مينيمم كردن تمامي اين هزينه‌ها به‌اضافه‌ي مقدار جريمه كمبود گاز در تحويل به مشتركان خانگي-تجاري و صنعتي است؛ زيرا كمبود گاز ضررهاي جبران‌ناپذيري را براي واحدهاي صنعتي به دنبال دارد. به‌علاوه انبارهاي ذخيره‌سازي گاز جهت افزايش ظرفيت تحويل در فصول سرد در زنجيره تأمين در نظر گرفته شدند. مدل رياضي متناسب با اين تحقيق توسعه داده‌ شد. درنهايت، مدل ارائه‌شده روي مطالعه موردي زنجيره تأمين گاز ايران تحت شرايط عدم قطعيت در تقاضاهاي اين زنجيره پياده‌سازي شده است. نتايج به‌دست‌آمده از مدل پيشنهادي با مقادير واقعي تفاوت قابل توجهي داشت و مشاهده شد كه حجم واردات به طور چشمگيري كاهش پيدا كرده است. واژه‌هاي كليدي: زنجيره تأمين، زنجيره تأمين گاز طبيعي، تقاضاي غيرقطعي، زنجيره تأمين چندسطحي، برنامه‌ريزي با شانس محدوده شده‌ي فازي

192786

دانشگاه علم و صنعت ايران

سيستم هاي اقتصادي و اجتماعي

دكتر ابراهيم تيموري