ارائه مدلي براي مكانيابي تسهيلات حياتي در هنگام بحران تحت شرايط عدم قطعيت (مطالعه موردي زلزله در شهر تهران)

كارشناسي ارشد

در طول زمان، تعداد حوادث غير مترقبه زميني، اقيانوسي و جوي هرساله در حال افزايش است؛ از اين رو مديريت بحران به عنوان يكي از مهم‌ترين مباحث علمي‌ـ‌كاربردي مطرح شده كه امروزه كشورهاي توسعه يافته و در حال توسعه بدان متمايل گشته‌اند. در اين مطالعه فازهاي آمادگي و پاسخگويي از مديريت بلايا به كمك مدل رياضي دومرحله اي چندهدفه تحت شرايط عدم قطعيت مدل‌سازي شده است. در مرحله اول، در فاز آمادگي، مكان بيمارستان‌ها، مكان و ظرفيت پناهگاه‌ها، انبارها، انبارهاي پشتيبان و دكل‌ها قبل از وقوع بحران و با پيش‌بيني شرايط بعد از بحران تعيين شده و با مساله مكان‌يابي سروكار دارد. در مرحله دوم و در فاز پاسخگويي به تخصيص بيمارستان‌ها به مناطق حادثه ديده، مناطق حادثه ديده به پناهگاه‌ها، مناطق حادثه ديده به مراكز توزيع، مراكز توزيع به پناهگاه‌ها و انتخاب بهترين مسيرها براي تخليه پناهجويان پرداخته شده كه مساله تخصيص و مسيريابي براي اين اقدامات امري ضروري است. همچنين در فاز پاسخ، به اولويت‌بندي مناطق آسيب‌ديده پرداخته شده است تا به هر ناحيه با توجه به وزن تخصيص داده شده به آنها، رسيدگي شود. مدل ارائه شده اهداف زير را دنبال مي كنند؛ ۱- كمينه‌سازي مجموع تقاضا در زمان براي همه سفرها. ۲- كمينه‌سازي فاصله نقاط آسيب تا پناهگاه‌ها (استفاده از مسيريابي). 3- كمينه‌سازي هزينه‌ انتقال مصدومين، احداث تسهيلات و مجموع استقرار دكل‌هاي مخابراتي. مدل، تخريب تسهيلات و زيرساخت‌ها براثر وقوع حادثه و شدت حادثه را درنظر گرفته؛ از اين رو شامل عدم قطعيت در ميزان تقاضا مي باشد. براي حل مدل از الگوريتم ژنتيك مرتب شده نامغلوب و براي اولويت‌بندي نواحي از تكنيك TOPSIS براي مطالعه موردي زلزله در تهران بكار گرفته شد. يافته ها نشان مي‌دهند مدل مي‌تواند جهت تصميم‌گيري مكان بيمارستان‌ها، مكان و ظرفيت پناهگاه‌ها، مكان مراكز توزيع و دكل‌ها، تخصيص منابع، تعيين مسيرهاي مناسب براي تخليه قربانيان تحت شرايط بحران و عدم قطعيت و اولويت‌بندي نواحي بكار رود. واژه‌هاي كليدي: لجستيك امداد بحران، فاز آمادگي و پاسخگويي، مكان يابي تخصيص و مسيريابي، توزيع امداد، تخليه پناهجويان، اولويت‌بندي.

192570

دانشگاه علم و صنعت ايران

دكتر عمران محمدي

صنايع

دكتر سعيدي مهرآباد