عنوان
ارايه چارچوبي مفهومي براي سياستگذاري در فرآيند برنامه ريزي منطقه اي
نويسنده اصلي
محمد محسن مومني راد
مقطع تحصيلي
كارشناسي ارشد
چكيده
يكي از مسائل نظام سياستگذاري كشور، عدم يكپارچگي در سياست‌هاي كلان است. ايجاد انسجام و يكپارچگي محتوايي و اجرايي جز اهداف ذاتي سياست‌هاي كلي نظام است كه از آن با عنوان هندسه كلي حركت نظام ياد شده است. اين يكپارچگي درمراحل مختلف سياستگذاري- تدوين اجرايي سازي، ارزيابي و نظارت- و در سطوح ملي، منطقه اي و محلي قابل‌تعريف و اعمال است.
براي ايجاد يكپارچگي بايد راهكارهاي متناسب و قابل‌اجرا ارائه گردد كه رويكرد برنامه‌ريزي منطقه‌اي در سياستگذاري يكي از اين راهكارها است كه نه‌تنها در مقام نظر ادعاي ايجاد يكپارچگي دارد بلكه در مقام عمل نيز، اين ادعا را اجرايي نموده است.
برنامه‌ريزي منطقه‌اي و آمايش سرزمين در برنامه‌هاي توسعه كشور تا حدودي موردتوجه بوده‌اند و در بخشي از برنامه‌ها هم به آن‌ها پرداخته‌شده است ولي توجه به بحث برنامه‌ريزي منطقه‌اي در سطح سياستگذاري كمتر موردتوجه بوده است. ازآنجايي‌كه برنامه‌ريزي منطقه‌اي به ابعاد مختلفي به‌ويژه اقتصادي، توسعه‌اي، فرهنگي-اجتماعي، محيط زيستي توجه دارد، لازم است تا بررسي و تحليل و اين ابعاد در قالب و چارچوبي مشترك انجام گيرد تا امكان يكپارچگي فراهم باشد. از همين رو معمولاً چارچوب‌هاي برنامه‌ريزي منطقه‌اي براي ايجاد اين يكپارچگي در كشورها تدوين و مبناي برنامه‌ريزي منطقه‌اي قرار مي‌گيرد.
اين پژوهش با استفاده از روش‌هاي كيفي تحليل مضمون در منابع و ادبيات علمي و تجربيات سياستي و با استفاده از مصاحبه‌هاي خبرگاني، چارچوبي مفهومي براي ايجاد يكپارچگي در سياستگذاري در فرآيند برنامه‌ريزي منطقه‌اي ارائه كرده است. اين چارچوب مشخص‌كننده‌ي اجزاي محوري و مقوم و توجه به شرايط پيراموني و محيطي براي پياده‌سازي اين رويكرد در كشور مي‌باشد. اجزاي اصلي اين چارچوب مفهومي شامل: ۱. اهداف و اصول، ۲. كاركردها و شاخص‌ها، ۳. بازيگران و ذي‌نفعان، ۴. دامنه و قلمرو، ۵. ابزارها و روش‌ها، ۶. فرآيندها و چرخه‌ي حيات و ۷. تحليل وضعيت موجود، است. تمركززدايي و واگذاري اختيار تصميم‌گيري در سطح منطقه‌اي، مقدمه‌ي هر نوع رويكرد سياستگذاري و برنامه‌ريزي منطقه‌اي مي‌باشد كه بدون آن توفيق اين روش‌ها حاصل نمي‌شود. علاوه بر اين توجه به الزامات و اقتضائات خاص هر كشوري در برنامه‌ريزي منطقه‌اي بايد در اين فرآيند موردتوجه بسيار باشد.
واژه‌هاي كليدي: يكپارچگي سياست، برنامه‌ريزي منطقه‌اي، سياستگذاري، چارچوب مفهومي
شماره ركورد
192078
دانشگاه
دانشگاه علم و صنعت ايران
استاد مشاور
دكتر عليرضا معيني
رشته تحصيلي
مديريت اجرايي
استاد راهنما
دكتر محمد سعيد جبل عاملي